ಸುಮಂಗಲಾ: ಸುಮಂಗಲಾ ಕನ್ನಡದ ಲೇಖಕಿ
ಮತ್ತು ಅನುವಾದಕಿ. ಇವರು ಕಥೆಗಾರ್ತಿಯಾಗಿಯೂ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಶಿವಮೊಗ್ಗದ
ಸಾಗರದವರು. ಸುಮಂಗಲಾ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನುವಾದಿತ
ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಕಥಾ ಸಂಕಲನಗಳಲ್ಲಿ
"ಹನ್ನೊಂದನೇ ಅಡ್ಡರಸ್ತೆ"
ಎಂಬುದು ಪ್ರಸಿದ್ದ ಕಥಾ ಸಂಕಲನವಾಗಿದೆ. 'ಸೀತಾಳೆ ಹೂ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಥೆಗಳು", ಮತ್ತು
"ಕಾಲಿಟ್ಟಲ್ಲಿ ಕಾಲುದಾರಿ" ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಇವರು "ಚರ್ನೋಬಿಲ್
ಪ್ರಾರ್ಥನೆ" ಎಂಬ ಕೃತಿಯನ್ನು ಅನುವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಇವರು ಲೇಖಕಿಯಾಗಿಯೂ
ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಲಭಿಸಿವೆ. ಇವರು ನವಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರಕಾಶನದಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾದ ವಿಜ್ಞಾನ ಸರಳ ಪರಿಚಯ
ಮಾಲಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.
ಬೆರಳಂಚಿನ ಬೆಳಕಿಂಡಿ’ –
ಪಾಠದ ಸಾರಾಂಶ
ಸುಮಂಗಲಾ ಅವರ ‘ಬೆರಳಂಚಿನ ಬೆಳಕಿಂಡಿ’
ಕಥೆಯು ವಯಸ್ಸಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿ,
ಸ್ವಾಭಿಮಾನ, ಕುಟುಂಬ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ತಲೆಮಾರುಗಳ ನಡುವಿನ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಂಬಂಧವನ್ನು
ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.
ಕಥೆಯ ನಾಯಕ ಮೋಹನರಾವ್ ನಿವೃತ್ತ
ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರ. ಮಕ್ಕಳು ಇಬ್ಬರೂ ಉತ್ತಮ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿದ್ದು, ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ.
ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ಸುಮ್ಮನೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಲು ಇಷ್ಟಪಡದೆ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ
ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಅಕೌಂಟ್ಸ್ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಿನ
ಅಂತರದಿಂದಾಗಿ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟರೂ, ತಮ್ಮ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಸರಳ
ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹತ್ತಿರವಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಆಫೀಸಿನ ಸಮೀಪ ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯ ಮೇಲೆ
ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಾಗಿದ್ದ ಮರದ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಮೋಹನರಾವ್, ವಿದ್ಯುತ್ ಇಲಾಖೆಗೆ ಹಾಗೂ
ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ದೂರು ನೀಡಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕಡಿಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ
ಅವರಲ್ಲಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
ಅದೇ ರೀತಿ, ಆಫೀಸಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ಮನೆಯ
ಟ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ನೀರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ನೀರಿನ
ಕೊರತೆಯಿರುವ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ನೀರನ್ನು ಪೋಲು ಮಾಡುವುದು ತಪ್ಪು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಮನೆಯವರಿಗೆ
ತಿಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಪಂದನೆ ಸಿಗದಾಗ ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಪತ್ರ
ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕೊನೆಗೆ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುವುದು ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ತಮ್ಮ ಕಾಳಜಿಗೆ
ಫಲ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದಕ್ಕೆ ಮೋಹನರಾವ್ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಈ ನಡುವೆ ಯುವ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ
ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಮೋಹನರಾವ್ ಅವರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಯೂ ಬದಲಾವಣೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು
ಮತ್ತು ಹೆಂಡತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇ-ಮೇಲ್
ಮತ್ತು ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾ ತಮ್ಮ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇ-ಮೇಲ್ ಮತ್ತು
ಮೊಬೈಲ್ ಸಂದೇಶಗಳು ಅವರಿಗೆ ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸುವ
‘ಬೆಳಕಿಂಡಿ’ಯಾಗುತ್ತವೆ. ಮಕ್ಕಳ ಬಾಲ್ಯದ ನೆನಪುಗಳು, ಅವರ ವಾಸನೆ, ಮಾತು, ಪ್ರೀತಿ ಎಲ್ಲವೂ
ಅಕ್ಷರಗಳ ಮೂಲಕ ಮತ್ತೆ ಜೀವಂತವಾಗುತ್ತವೆ.
ಆದರೆ, ಮೋಹನರಾವ್ ಆಫೀಸಿನ ಲೆಟರ್ಹೆಡ್
ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದನ್ನು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರಿ ತಪ್ಪಾಗಿ
ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇದರಿಂದ ಮೋಹನರಾವ್ ಅವಮಾನಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ತಪ್ಪಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ
ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಲಾಗದ ತಮ್ಮ ದೌರ್ಬಲ್ಯದಿಂದ ಬೇಸರಗೊಂಡು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಲು
ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು ತಂದೆಯ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು
ಗೌರವಿಸಿ, ಅವರ ಸ್ವಾಭಿಮಾನವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಮೋಹನರಾವ್
ಅವರಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ ಮನೆಗೆ
ತೆರಳುವಾಗ ತಾಜಾ ದುಂಡುಮಲ್ಲಿಗೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಅದನ್ನು ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಮಗಳಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು
ಹೋಗಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿರುವ ಮೃದುತ್ವ, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಬದುಕಿನ ಸಣ್ಣ
ಸಂತೋಷಗಳನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುವ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಪಾಠದ ಮುಖ್ಯ ಆಶಯ:
‘ಬೆರಳಂಚಿನ ಬೆಳಕಿಂಡಿ’ ಕಥೆಯು ವಯಸ್ಸಾದರೂ
ಮನುಷ್ಯನ ಮನಸ್ಸು ವೃದ್ಧವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ. ಪರಿಸರದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ, ಸಮಾಜದ
ಬಗ್ಗೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ, ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಸ್ವಾಭಿಮಾನ ಮತ್ತು ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನೊಂದಿಗೆ
ಬೆರೆಯುವ ಮನೋಭಾವ ಮೋಹನರಾವ್ ಅವರ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿವೆ. ಇ-ಮೇಲ್ ಮತ್ತು
ಮೊಬೈಲ್ ಸಂದೇಶಗಳಂತಹ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ತಂದೆಯ
ಭಾವನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆಯುವ ‘ಬೆರಳಂಚಿನ ಬೆಳಕಿಂಡಿ’ಯಾಗಿ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ರೂಪಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಸಂಭಾವ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ
1. ಮೋಹನ್ ರಾವ್ ಬೆಸ್ಕಾಂನವರಿಗೆ ಕರೆ
ಮಾಡಲು ಕಾರಣವೇನು?
ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರ ಆಫೀಸಿನ ಸಮೀಪವಿದ್ದ
ಮರದ ಎರಡು ದೊಡ್ಡ ಕೊಂಬೆಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯ ಮೇಲೆ ಬಾಗಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಅವು ಗಾಳಿ ಅಥವಾ ಮಳೆಯಿಂದ
ಮುರಿದು ಬಿದ್ದರೆ ವಿದ್ಯುತ್ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತವಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸಾವು-ನೋವು ಸಂಭವಿಸುವ
ಅಪಾಯವಿತ್ತು. ನಗರದಲ್ಲಿ ಮರಗಳು ಬಿದ್ದು ಅನಾಹುತಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದ್ದನ್ನು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಓದಿ,
ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ್ದ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ಉಂಟಾಯಿತು. ಪರರ ವಿಷಯ ನಮಗೇಕೆ
ಎಂದು ಸುಮ್ಮನಿರದೆ, ಅಪಾಯ ಸಂಭವಿಸುವ ಮುನ್ನವೇ ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು
ಬೆಸ್ಕಾಂನವರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ ದೂರು ನೀಡಿದರು.
2. ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ
ಮಾಡಿದ್ದ ಮೋಹನ್ ರಾವ್
ಗೆ ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸದಿಂದ ಇರಿಸು ಮುರುಸಾಗಿದ್ದೇಕೆ?
ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ
ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದ ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರಿಗೆ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವಾತಾವರಣ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ
ಅಪರಿಚಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಹದಿಹರೆಯದವರು ಮತ್ತು ಯುವಕರಾಗಿದ್ದು, ಮಧ್ಯವಯಸ್ಸಿನ
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ನಡುವೆ ತಾವೊಬ್ಬರೇ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದ, ವಯಸ್ಸಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ
ಡೈ ಮಾಡಿದ ಕೂದಲು ಮುಂತಾದ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ತಾವು ಈ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಔಟ್‌ಡೇಟೆಡ್ ಆಗಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ
ಕೀಳರಿಮೆಯೂ ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸದಿಂದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ
ಇರಿಸುಮುರಿಸಾಗಿತ್ತು.
3. ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೋಹನ್ ರಾವ್
ಹೇಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡರು
ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯುವ
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ನಡುವೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟರೂ, ಕ್ರಮೇಣ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧ
ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡರು. ಅಕೌಂಟ್ಸ್ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿನ ತಮ್ಮ ಪರಿಣತಿ, ಚೆನ್ನಾಗಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಜ್ಞಾನ
ಮತ್ತು ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಗೊಣಗದೆ ತಿದ್ದಿ ಹೇಳುವ ಗುಣದಿಂದ ಎಲ್ಲರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ
ಗಳಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗದ ಅವಧಿಯ ತಮಾಷೆಯ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಯುವ
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ಸುಖ-ದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ವಯಸ್ಸಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಮರೆಸಿಕೊಂಡು
ಅವರೊಂದಿಗೆ ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡರು.
4. ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಟರ್ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ
ಏನೆಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು?
ಆಫೀಸಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ಮನೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ನೀರು
ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಮೋಹನ್ರಾವ್, ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದರು.
ಅಲ್ಲದೆ, ಆಫೀಸಿನ ಲೆಟರ್ಹೆಡ್ ಬಳಸಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಓದುಗರ ವಿಭಾಗಕ್ಕೂ ಪತ್ರ
ಬರೆದಿದ್ದರು. ಇದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಟರ್ ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರನ್ನು ಕರೆದು
ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು.
ಆಫೀಸಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇ-ಮೇಲ್ ಮಾಡುವುದು,
ಫೋನ್ ಮಾಡುವುದು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಹಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಆಫೀಸಿನ ಲೆಟರ್‌ಹೆಡ್‌ನ್ನು
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಥವಾ ನಾಗರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ
ತನ್ನ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತೆ ಲೆಟರ್‌ಹೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಜಿ ನೀಡಿರುವುದು ತಪ್ಪು ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಸಂಸ್ಥೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಯಾರದೋ ಮನೆಯ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿರುವ ಕುರಿತು ದೂರು
ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ
ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು.
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ ತಾವು ಒಳ್ಳೆಯ ನಾಗರಿಕ
ಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಂದಲೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿದ್ದರೂ, ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಟರ್ ಅವರ ಕಾರ್ಯವನ್ನು
ತಪ್ಪಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿದರು. ಇದರಿಂದ ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರಿಗೆ ತುಂಬಾ ಅವಮಾನವಾಯಿತು. ತಮ್ಮ
ತಪ್ಪಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ತಮಗೆ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸಲಾಗದೆ ಬಲಿಪಶುವಾದೆನಲ್ಲಾ ಎಂದು ಅವರು
ಬೇಸರಪಟ್ಟರು.
5. ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿದ್ದ
ಕುರಿತು ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ
ಆಫೀಸಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ಮನೆಯ ಟ್ಯಾಂಕ್‌
ತುಂಬಿ ನೀರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಗಮನಿಸಿದರು. ಇತರ
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಷಯವೆಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೂ, ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇದು
ಗಂಭೀರ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ಕಂಡಿತು. ವಾರದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ದಿನ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ, ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ
ನೀರು ಪೋಲಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಎಕ್ಸೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರು. ಮನೆಯವರಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಮೂಲಕ
ತಿಳಿಸಿ ನೀರು ಉಳಿಸುವಂತೆ ಮನವಿ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಸ್ಪಂದಿಸದಾಗ ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದರು.
ಅಲ್ಲದೆ, ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಓದುಗರ ವಿಭಾಗಕ್ಕೂ ಪತ್ರ ಕಳುಹಿಸಿದರು.
ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಪತ್ರ ಪ್ರಕಟವಾದ ನಂತರ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುವುದು ನಿಂತಿತು. ಇದರಿಂದ
ತಮ್ಮ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಫಲ ನೀಡಿದುದಕ್ಕೆ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರಿಗೆ ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ನೆಮ್ಮದಿ
ದೊರೆಯಿತು.
6. ವಯಸ್ಸಾದ ಮೇಲೆ ಮಹಾ ಸುಧಾರಣೆ
ಮಾಡುವ ಹುಚ್ಚು ಆವರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಭಾವಿಸಲು ಕಾರಣವೇನು?
ಮೋಹನ್ರಾವ್ ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ಖಾಸಗಿ
ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದರು. ಅವರು ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇತರ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗಿಂತ
ಹಿರಿಯರಾಗಿದ್ದರೂ, ಕ್ರಮೇಣ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಬೆರೆತುಹೋಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ
ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಗುಣವಿತ್ತು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ
ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸದೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು.
ಆಫೀಸಿನ ಸಮೀಪದ ಮರದ ಎರಡು ದೊಡ್ಡ
ಕೊಂಬೆಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯ ಮೇಲೆ ಬಾಗಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಮೋಹನ್ರಾವ್, ಅವುಗಳಿಂದ
ಅಪಾಯ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಬೆಸ್ಕಾಂ ಹಾಗೂ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ದೂರು ನೀಡಿದರು.
ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಯುವವರೆಗೆ ಅವರು ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಆಫೀಸಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ಮನೆಯ
ಟ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ನೀರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರು. ಇತರರು
ಅದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಗತಿ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೂ, ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರಿಗೆ ಅದು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ
ಕಂಡಿತು. ಎಷ್ಟು ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿ, ಮನೆಯವರಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ
ಮಾಡಿದರು. ಮನೆಯವರು ಸ್ಪಂದಿಸದಾಗ ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೂ ಪತ್ರ ಬರೆದರು.
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ ಇಂತಹ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಕಂಡ
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು, “ವಯಸ್ಸಾದ ಮೇಲೆ ಕೆಲವರಿಗೆ ಮಹಾ ಸುಧಾರಣೆ ಮಾಡುವ ಹುಚ್ಚು ಆವರಿಸುತ್ತದೆ” ಎಂದು
ತಮ್ಮೊಳಗೆ ಮಾತನಾಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ನೀರು ಉಳಿಸುವ
ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳದೆ, ವಯಸ್ಸಿನ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇಂತಹ ವಿಚಿತ್ರ ಆಸಕ್ತಿ
ಮೂಡಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ ಕಾರ್ಯಗಳು ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ
ಅವರಿಗಿದ್ದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ, ಪರಿಸರ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದ್ದವು.
7. ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ ನಾಗರಿಕ
ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಿ
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ
ಪ್ರಜ್ಞೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರದೆ, ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಸಮಾಜದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೂ
ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಆಫೀಸಿನ ಸಮೀಪದ ಮರದ ಎರಡು ದೊಡ್ಡ
ಕೊಂಬೆಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಯ ಮೇಲೆ ಬಾಗಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಮಳೆ ಅಥವಾ ಗಾಳಿಗೆ ಅವು ಮುರಿದು ಬಿದ್ದರೆ
ಅಪಾಯ ಸಂಭವಿಸಬಹುದೆಂದು ಅರಿತ ಅವರು ಮೊದಲು ಬೆಸ್ಕಾಂನವರಿಗೆ ದೂರು ನೀಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಸರಿಯಾದ
ಸ್ಪಂದನೆ ದೊರೆಯದಿದ್ದರೂ ಪ್ರಯತ್ನ ಕೈಬಿಡದೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ, ಕೊನೆಗೆ
ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.
ಅದೇ ರೀತಿ, ಆಫೀಸಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ಮನೆಯ
ಟ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ನೀರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರು. ಇತರರು ಅದನ್ನು
ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಂಗತಿ ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದರೂ, ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರಿಗೆ ನೀರಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹನಿಯೂ
ಅಮೂಲ್ಯವೆನಿಸಿತು. ಎಷ್ಟು ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿ ಮನೆಯವರಿಗೆ
ದೂರವಾಣಿ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿದರು. ಅವರಿಂದ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರದಿದ್ದಾಗ ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ಪತ್ರ
ಬರೆದರು. ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೂ ಪತ್ರ ಕಳುಹಿಸಿದರು. ಕೊನೆಗೆ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವುದು
ನಿಂತಾಗ ತಮ್ಮ ಪ್ರಯತ್ನ ಫಲ ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.
ಹೀಗಾಗಿ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರ ನಾಗರಿಕ
ಪ್ರಜ್ಞೆಯು “ನನಗೇನು?” ಎಂದು ಸುಮ್ಮನಿರದೆ, ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುವ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ
ಅವುಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಗುಣವಾಗಿದೆ. ಅವರ ನಡೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ
ನಾಗರಿಕನಿಗೂ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ಪರಿಸರದ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಇರಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
8. ಅಪ್ಪನ ಸ್ವಾಭಿಮಾನವನ್ನು
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ನ ಮಕ್ಕಳು ಹೇಗೆ ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು?
ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರು ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಟರ್‌ನಿಂದ
ಅವಮಾನಕ್ಕೊಳಗಾದ ನಂತರ, ಆ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದು ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದೆ ರಾಜೀನಾಮೆ
ನೀಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳಿಗೆ ಇ-ಮೇಲ್ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿದರು.
ಮಕ್ಕಳು ತಂದೆಯ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸದೆ, ಅವರ ಸ್ವಾಭಿಮಾನವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು.
ಮಗನು ಅಪ್ಪನ ನಿಲುವು ಸರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು
ತಿಳಿಸಿ, ಬೇರೆ ಕಡೆ ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಬಹುದು ಎಂದು ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದನು. ತಂದೆಯ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ತಾನು
ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದನು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, “ನೀವು ಇನ್ನು ದುಡಿಯುವುದು ಬೇಡ, ನಾನು
ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಹೇಳದೆ, ಅವರ ಸ್ವಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದಂತೆ ನಡೆದುಕೊಂಡನು. ಅವರ
ಅಕೌಂಟ್ಸ್ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಪರಿಣತಿಗೆ ತಕ್ಕ ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸ ಖಂಡಿತ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನೂ
ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದನು. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, “ನಾನು ಯಾವಾಗಲೂ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗಿದ್ದೇನೆ” ಎಂಬ ಭರವಸೆಯನ್ನು
ನೀಡಿದನು.
ಮಗಳೂ ಸಹ ತಂದೆಯ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು
ಗೌರವಿಸಿ, ಬೇರೆ ಕೆಲವು ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದಳು. ಹೊಸ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರುವ
ಮೊದಲು ಸ್ವಲ್ಪ ವಿರಾಮ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅಣ್ಣನಿದ್ದಲ್ಲಿಗೆ ತಾಯಿಯನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ
ಬರಬಹುದು ಎಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದಳು.
ಹೀಗೆ ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು ತಂದೆಯ ಮೇಲೆ
ಅವಲಂಬಿತರಾಗದೆ, ಅವರ ಸ್ವಾಭಿಮಾನ, ಆತ್ಮಗೌರವ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ
ಮಾನಸಿಕ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರು. ಅವರ ಈ ನಡೆ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ ನೆಮ್ಮದಿ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿತು.
### 10. ಇ-ಮೇಲ್‌ಗೆ ಸಾವಿರ ಥ್ಯಾಂಕ್ಸ್
ಹೇಳುವಷ್ಟು ಅದು ಆಪ್ತ ಎನಿಸಿದ್ದು ಹೇಗೆ? – ದೀರ್ಘ ಉತ್ತರ
ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರಿಗೆ ಇ-ಮೇಲ್ ಕೇವಲ
ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವ ಒಂದು ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಮಗ ಮತ್ತು
ಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಬೆಸೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಆಪ್ತ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿತ್ತು. ಮಕ್ಕಳು ತಮ್ಮ ಉದ್ಯೋಗ
ಮತ್ತು ಜೀವನದಲ್ಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಇ-ಮೇಲ್ ಮೂಲಕ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು
ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇ-ಮೇಲ್ ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಬಹಳ
ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿತ್ತು.
ಹಿಂದೆ ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರು
ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರೀತಿ-ವಾತ್ಸಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಅದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಆದರೆ ಯುವ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಅವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು
ತಮ್ಮ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ, ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು
ನೆನಪಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗ ತಮ್ಮ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ
ಮೂಡುತ್ತಿತ್ತು. ಇ-ಮೇಲ್ ಈ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲು ಅವರಿಗೆ ಸುಲಭವಾದ ದಾರಿಯಾಯಿತು.
ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಇ-ಮೇಲ್ ಬರೆಯುವಾಗ ಅವರು
ತಮ್ಮ ಕಚೇರಿಯ ವಿಷಯಗಳು, ಓದಿದ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಅಕೌಂಟ್ಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತಮಾಷೆಯ ಸಂಗತಿಗಳು
ಮತ್ತು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಘಟನೆಗಳನ್ನೂ ವಿವರವಾಗಿ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಕ್ಕಳ ಮೇಲಿನ
ಪ್ರೀತಿ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ “ಲವ್ ಯು”, “ಮಿಸ್ಸಿಂಗ್ ಯು” ಎಂಬ ಭಾವನೆಗಳನ್ನೂ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ತಂದೆಯ ಮೇಲ್‌ಗಳನ್ನು ಓದಿ, ಅವರ ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಇ-ಮೇಲ್ ಓದುವಾಗ ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ ಮಕ್ಕಳ
ಬಾಲ್ಯದ ನೆನಪುಗಳೂ ಮತ್ತೆ ಜೀವಂತವಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಮಗನ ಕೂದಲಿಗೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದ ಕೊಬ್ಬರಿ
ಎಣ್ಣೆಯ ವಾಸನೆ, ಅವನ ಗಾಯಗಳಿಗೆ ಹಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದ ಮುಲಾಮಿನ ವಾಸನೆ, ಮಗಳ ಜರಿ ಲಂಗದ ವಾಸನೆ ಹಾಗೂ
ಜಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಮಲ್ಲಿಗೆಯ ಕಂಪು ಮುಂತಾದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನೆನಪುಗಳೆಲ್ಲ ಅಕ್ಷರಗಳೊಂದಿಗೆ
ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಂತೆ ಅವರಿಗೆ ಅನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮಕ್ಕಳು ಹೇಳದ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನೂ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು
ನೋಡುತ್ತಾ ತಾನೇ ಗ್ರಹಿಸಿದ ಅನುಭವ ಅವರಿಗೆ ಆಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಹಿಂದೆ ಹೈಸ್ಕೂಲು ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜು
ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಡ್‌ ಹಾಗೂ ಇನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಅದೇ
ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಉತ್ಕಟತೆ ಇ-ಮೇಲ್‌ನಲ್ಲಿಯೂ ಅವರಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇ-ಮೇಲ್ ಅವರ
ಪಾಲಿಗೆ ಬೆರಳಂಚಿನಲ್ಲೇ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿಟಕಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅದು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ
ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹತ್ತಿರಕ್ಕೆ ತಂದು, ಅವರ ಪ್ರೀತಿ, ನೆನಪು ಮತ್ತು ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು
ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು.
ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರ
ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ “ಇ-ಮೇಲ್‌ಗೆ ಸಾವಿರ ಥ್ಯಾಂಕ್ಸ್” ಎಂಬ ಕೃತಜ್ಞತೆಯ ಭಾವನೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಇ-ಮೇಲ್
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ತಂದೆ-ಮಕ್ಕಳ ನಡುವಿನ ಪ್ರೀತಿಯ ಸೇತುವೆ ಮತ್ತು
ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವ ಬೆರಳಂಚಿನ ಬೆಳಕಿಂಡಿಯಾಗಿತ್ತು.
11. ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ
ನೀಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದೇಕೆ?
ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು
ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ನಿವೃತ್ತ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರಾಗಿದ್ದರು. ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ
ಖಾಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬಾರದೆಂದು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ
ಅಕೌಂಟ್ಸ್ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ವಯಸ್ಸಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದ್ದರೂ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು
ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಒಂದು ಘಟನೆಯಿಂದ ಅವರಿಗೆ ತೀವ್ರ ಅವಮಾನವಾಗಿ,
ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಂಡರು.
ಆಫೀಸಿನ ಹಿಂಭಾಗದ ಮನೆಯ ಟ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ
ನೀರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಗಮನಿಸಿದ್ದರು.
ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಡೆ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಇರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದ ಅವರು ನೀರು
ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಮೊದಲು ಆ ಮನೆಯವರಿಗೆ ದೂರವಾಣಿ ಮಾಡಿ
ತಿಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಸ್ಪಂದಿಸದಾಗ ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲಿಷ್
ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಓದುಗರ ವಿಭಾಗಕ್ಕೂ ಪತ್ರ ಬರೆದರು. ತಮ್ಮ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಆ ಮನೆಯ ವಿಳಾಸವನ್ನೂ
ನೀಡಿದ್ದರು. ಕೊನೆಗೆ ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ಹರಿಯುವುದು ನಿಂತಿದ್ದರಿಂದ ತಮ್ಮ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಫಲ
ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು.
ಆದರೆ ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಆಫೀಸಿನ
ಲೆಟರ್ಹೆಡ್ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಜಲಮಂಡಳಿಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಇದನ್ನು ಸಂಸ್ಥೆಯ
ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಟರ್ ತಪ್ಪಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಅವರನ್ನು ಕರೆದು, ಆಫೀಸಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ
ಇ-ಮೇಲ್ ಅಥವಾ ಫೋನ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು; ಆದರೆ ಆಫೀಸಿನ ಲೆಟರ್‌ಹೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ
ಇಂತಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದೂರುಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬರೆಯುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು
ಎಚ್ಚರಿಸಿದರು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತನ್ನ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತೆ ಲೆಟರ್ಹೆಡ್ ಬಳಸಿದ್ದನ್ನು ಅವರು ತಪ್ಪಾಗಿ
ಕಂಡರು.
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರಿಗೆ ತಾವು ಯಾವುದೇ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಲ್ಲ; ಒಬ್ಬ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ನಾಗರಿಕನಾಗಿ ನೀರು ಉಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದಲೇ ದೂರು ನೀಡಿದ್ದೇನೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿತ್ತು. ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಟರ್‌ಗೆ ತಕ್ಕ ಉತ್ತರ ನೀಡಬೇಕು ಎಂದು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ತಮ್ಮನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ಸುಮ್ಮನಾದರು. ತಪ್ಪಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಬಲಿಪಶುವಾದೆ ಎಂಬ ನೋವು ಅವರಿಗೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ಅಲ್ಲದೆ, ತಮ್ಮಿಗಿಂತ ಸುಮಾರು ಹದಿನೈದು ವರ್ಷ ಚಿಕ್ಕವನಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಅವಮಾನಕ್ಕೊಳಗಾದದ್ದು ಅವರ ಸ್ವಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ನೋವುಂಟುಮಾಡಿತು.
ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ
ಗುಸು-ಗುಸು ಮಾತುಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ವಿಚಿತ್ರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ
ಮೂಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಮೋಹನ್ರಾವ್ ಇನ್ನಷ್ಟು ಬೇಸರಗೊಂಡರು. ತಮ್ಮ ವಯಸ್ಸು, ಅನುಭವ ಮತ್ತು
ಸ್ವಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಗೌರವ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂತಹ
ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದು ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿ ಹೊರಬರುವುದು ಉತ್ತಮ ಎಂದು
ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.
ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಈ ವಿಚಾರವನ್ನು ಇ-ಮೇಲ್
ಮೂಲಕ ತಿಳಿಸಿದರು. ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು ತಂದೆಯ ನಿಲುವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿ, ಬೇರೆ ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಬಹುದು
ಎಂದು ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದರು. ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ ಸ್ವಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ತರದೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರು. ಇದರಿಂದ
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ಗೆ ತಮ್ಮ ನಿರ್ಧಾರ ಸರಿಯೆಂಬ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವಮಾನ,
ಸ್ವಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ನೈತಿಕ ನಿಲುವಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ವಾತಾವರಣ ಇವೇ
ಮೋಹನ್‌ರಾವ್‌ರು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಲು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ.