ಲೇಖಕರ ಪರಿಚಯ:
ಬಿ. ಎಸ್ ಜಗದೀಶ್ ಚಂದ್ರ: ಬಿ. ಎಸ್ ಜಗದೀಶ್ ಚಂದ್ರ ಅವರು 2011 ಹೊಸ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ
ಸೈಕಲ್ ಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿದಾಗ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಬರೆದಿರುತ್ತಾರೆ. ಆ ಪ್ರಬಂದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯದ ವು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಮೂಲ್ಯವಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಮಗುವಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ಪ್ರಪಂಚದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಚಿಂತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಕರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಆ ಅಸಡ್ಡೆ ಹಂತದ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಒಂದು ಕ್ಷಣವಾದರೂ ಮರೆಯುವ ಅವಕಾಶವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡಿಡ ಆ ಸಂದರ್ಭ ಹಾಗೂ ಅದರಿಂದ ಖುಷಿ ಪಟ್ಟಂತ ಆ ಆನಂದದ ದಿನಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕುವ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಈ ನೆನಪಿನ ಸೈಕಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿದಾಗ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತೇವೆ
1. ಹರಿಯಾಣದಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ ವರ್ಷ ಎಂಬ ಜಾಥಾವನ್ನು ಯಾವ ವರ್ಷ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು? ಏಕೆ?
ಉತ್ತರ: ಹರಿಯಾಣದ ಹಿಸ್ಸಾರ್‌ನಲ್ಲಿ 2008ನೇ ಇಸವಿಯನ್ನು ‘ಸೈಕಲ್ ವರ್ಷ’ಎಂದು ಆಚರಿಸಿ ಸೈಕಲ್ ಜಾಥಾವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು.
ಈ ಜಾಥಾದ ಉದ್ದೇಶ ಕೇವಲ ಸೈಕಲ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವುದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ** ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಸೈಕಲ್ ಬಳಕೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಕುಡಿತದಂತಹ ಕೆಟ್ಟ ಚಟಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಜನರಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿ, ಸೈಕಲ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿ ಜನಸೇವೆ ಮಾಡಲು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದರು.
೨. ಕೆ.ಆರ್. ಸರ್ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿದ್ದ ವಿ.ವಿ. (ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿಗೆ) ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣದ ಬಗ್ಗೆ ಲೇಖಕರ ಹೇಳಿಕೆ ಏನು?
ಉತ್ತರ ಲೇಖಕರು ವಿ.ವಿ. (ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿಗೆ) ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು . ಈ ಪ್ರಯಾಣ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರವಾಗಿದ್ದರೂ ಬಸ್ಸಿಗಿಂತ ಸೈಕಲ್ ಅನುಕೂಲಕರವೆಂದು ಅವರಿಗೆ ಅನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಸೈಕಲ್‌ಗೆ ಟಿ-ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್‌ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಹ್ಯಾಂಡಲ್‌ಗೆ ಡ್ರಾಯಿಂಗ್ ಶೀಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದ ಗೆಳೆಯರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು, ಮುಂದೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಗೆಳೆಯರನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿದು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಬೆಳಗಿನ ಚಳಿಯಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಅನುಭವವನ್ನು ಲೇಖಕರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
೩. ‘ನಗರದಲ್ಲಿ ಯಾವ ವಾಹನ ಮೊದಲು?’ ಎಂದು ಲೇಖಕರು ಹೇಳಲು ಕಾರಣವೇನು?
ಉತ್ತರ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ಕಾರು, ಸ್ಕೂಟರ್ ಮುಂತಾದ ವಾಹನಗಳಿಗಿಂತ ಸೈಕಲ್ ವೇಗವಾಗಿ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನ ತಲುಪಬಹುದು** ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಲೇಖಕರು ಈ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಒಮ್ಮೆ ಲೇಖಕರು ಜಯನಗರದಿಂದ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಹೊರಟಿದ್ದರು. ಅವರ ಮೈದುನ ಸ್ಕೂಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ತಿಮ್ಮ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊರಟರು. ಆಶ್ಚರ್ಯವೆಂದರೆ **ಮೊದಲು ನಿಲ್ದಾಣ ತಲುಪಿದ್ದು ತಿಮ್ಮ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ, ನಂತರ ಸ್ಕೂಟರ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಗೆಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಲೇಖಕರು . ಈ ಘಟನೆಯ ಮೂಲಕ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ **ಸೈಕಲ್ ಕಾರಿಗಿಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಲೇಖಕರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
೪. ಸೈಕಲ್ ಅಂದರೆ ನನಗೆ ನೆನಪು ಬರುವಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳು ಯಾವುವು?
ಉತ್ತರ ಲೇಖಕರಿಗೆ ಸೈಕಲ್ ಎಂದರೆ ತಮ್ಮ **ಹೈಸ್ಕೂಲ್ ದಿನಗಳ ನೆನಪುಗಳು** ಮೊದಲು ಬರುತ್ತವೆ. ಜಯನಗರದಿಂದ ಗಾಂಧಿಬಜಾರ್‌ಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಅನುಭವವನ್ನು ಅವರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ **ಸೈಕಲ್ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಪೇಪರ್ ಓದುವ ಪ್ರದರ್ಶನ** ಹಾಗೂ ಕಾಲೇಜಿನ **ನಿಧಾನ ಸೈಕಲ್ ರೇಸ್‌ನಲ್ಲಿ** ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ನೆನಪಾಗುತ್ತವೆ.
ಮುಂದೆ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ದಿನಗಳು, ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗೆ ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಂತೋಷ, ಸೈಕಲ್ ಸ್ಟಾಂಡಿನ ನಾಗಪ್ಪನ ಪರಿಚಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾದ ಕೆ.ಎನ್. ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ಲೇಖಕರಿಗೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತವೆ. **ಬನ್ನೇರುಘಟ್ಟ ಮತ್ತು ಹೆಸರಘಟ್ಟಕ್ಕೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಹೋದ ನೆನಪುಗಳು** ಕೂಡ ಅವರಿಗೆ ಮರೆಯಲಾಗದವು. ಹೀಗೆ ಸೈಕಲ್ ಲೇಖಕರ ಬಾಲ್ಯ, ಸ್ನೇಹ, ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸದ ಅನೇಕ ಸಿಹಿ ನೆನಪುಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
೫. ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೈಸ್ಕೂಲ್‌ಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ತಿಳಿಸಿ.
ಉತ್ತರ ಲೇಖಕರು **ಹೈಸ್ಕೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಜಯನಗರದಿಂದ ಗಾಂಧಿಬಜಾರ್‌ಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು**. ಎಂಟನೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಿರಿಕಿರಿಯಿಂದ ಬೇಸತ್ತು ಸೈಕಲ್ ಬಳಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಸೈಕಲ್‌ನಿಂದ ಅವರಿಗೆ **ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಓಡಾಡುವ ಅವಕಾಶ** ದೊರೆಯಿತು. ಪ್ರತಿದಿನ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಅನೇಕ ದಾರಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಪರಿಚಯವಾದವು. ಬೆಟ್ಟದಂತಿರುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸೀಟಿನಿಂದ ಎದ್ದು ಬಾರ್ ತುಳಿದು ಸೈಕಲ್ ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅನುಭವವೂ ಅವರಿಗೆ ನೆನಪಾಗಿದೆ. ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗುವಾಗ ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಲೇಖಕರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
೬. ಸೈಕಲ್ ತಳ್ಳಿಕೊಂಡು ಹೋದ ಪ್ರಸಂಗ ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸಿ.
ಉತ್ತರ ಒಮ್ಮೆ ಲೇಖಕರ ತಂದೆಗೆ ತುರ್ತು ಕೆಲಸವೊಂದು ಬಂದಿತ್ತು. ಅವರು ತಮ್ಮ ದೂರದ ನೆಂಟರ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಬೇಗ ಮುಗಿಸಿಕೊಂಡು ಬರಲು ಹೇಳಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ತಮ್ಮ **ಸೈಕಲ್ಲನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಅದರಲ್ಲಿ ಬೇಗ ಹೋಗಿ ಬಾ** ಎಂದು ಆದೇಶಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಆ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯಲು ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ತಂದೆಯವರ ಭಯದಿಂದ ಇದನ್ನು ಹೇಳಲು ಸಂಕೋಚಪಟ್ಟ ಅವನು **ಸೈಕಲ್ಲನ್ನು ತಳ್ಳಿಕೊಂಡೇ ಹೊರಟನು**.
ಇದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಲೇಖಕರ ತಂದೆಗೆ ಸಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ನಗು ಎರಡೂ ಬಂದವು. ನಂತರ ಅವರು ಆ ಹುಡುಗನಿಗೆ **ಮೊದಲು ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವುದನ್ನು ಕಲಿಯಬೇಕು; ಗಂಡು ಹುಡುಗರಿಗೆ ಸೈಕಲ್ ಕಲಿಯುವುದು ಮುಖ್ಯ** ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ, ಸೈಕಲ್ ಕಲಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಲೇಖಕರೂ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಸೈಕಲ್ ಕಲಿತರು. ಮೊದಲು ಒಂದು ಕಾಲಿನಿಂದ ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸುವುದು, ನಂತರ ‘ಕತ್ತರಿ’, ‘ಬಾರ್’ ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೆ ಸೀಟಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವುದನ್ನು ಕಲಿತರು.
ಈ ಪ್ರಸಂಗವು ಲೇಖಕರ **ಬಾಲ್ಯದ ಸೈಕಲ್ ಕಲಿಕೆಯ ಸಿಹಿ ನೆನಪು** ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅವರ ತಂದೆಯ ಶಿಸ್ತು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದ ರೀತಿಯನ್ನೂ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
೭. ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವಿಕೆಯ ಅನುಕೂಲಗಳೇನು?
ಉತ್ತರ ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಅನೇಕ ಅನುಕೂಲಗಳಿವೆ. ಸೈಕಲ್ **ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ** ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಖರ್ಚು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆಯ ನಡುವೆಯೂ ಸಣ್ಣ ಗಲ್ಲಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಗಮ್ಯಸ್ಥಾನ ತಲುಪಬಹುದು. ಸೈಕಲ್ ಓಡಿಸುವುದರಿಂದ **ದೇಹಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ವ್ಯಾಯಾಮ ದೊರೆತು ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ**; ಜಿಮ್‌ಗೆ ಹೋಗುವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಸೈಕಲ್ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಹೆಚ್ಚು ಜಾಗ ಬೇಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಶಬ್ದವೂ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಯಾಣದ ವೇಳೆ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಸವಿಯಬಹುದು. ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಹೋಗಬಹುದು ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಸಹ ಸಾಗಿಸಬಹುದು. ಹೀಗಾಗಿ **ಸೈಕಲ್ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೂ, ನಗರದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಪರಿಸರಕ್ಕೂ ಹಿತಕರವಾದ ವಾಹನವಾಗಿದೆ.**
೮. ಸೈಕಲ್ಲಿನ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಕುರಿತು ಬರೆಯಿರಿ.
ಸೈಕಲ್ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ, ಅಗ್ಗದ, ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯಕರವಾದ ವಾಹನವಾಗಿದೆ. ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕಾರು, ಬೈಕ್, ಸ್ಕೂಟರ್ ಮುಂತಾದ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ ಸೈಕಲ್‌ನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು ಎಂದು ಲೇಖಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ ಬಹಳ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ. ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಗಲ್ಲಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಾಗಬಹುದು. ವಾಹನಗಳ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಳ್ಳದೆ ಕಡಿಮೆ ದೂರವನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ತಲುಪಬಹುದು. ಲೇಖಕರು ಜಯನಗರದಿಂದ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹೋದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಾರಿಗಿಂತ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋದ ತಿಮ್ಮನೇ ಮೊದಲು ತಲುಪಿದ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವುದರಿಂದ **ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಅಥವಾ ಡೀಸೆಲ್ ಖರ್ಚಾಗುವುದಿಲ್ಲ**. ಆದ್ದರಿಂದ ಹಣದ ಉಳಿತಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೈಕಲ್ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಥಳವೂ ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಹೊಗೆ ಅಥವಾ ಶಬ್ದಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಸೈಕಲ್ ಸವಾರಿ ಒಂದು ಉತ್ತಮ **ವ್ಯಾಯಾಮವೂ ಹೌದು**. ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವುದರಿಂದ ದೇಹಕ್ಕೆ ಶ್ರಮ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ಆಹಾರ ಸುಲಭವಾಗಿ ಜೀರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಜಿಮ್‌ಗೆ ಹೋಗದೆ ದೈನಂದಿನ ಪ್ರಯಾಣದ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿಯೇ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ, ಬೇಕಾದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಅದನ್ನು ಆಸ್ವಾದಿಸುತ್ತಾ ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದು.
ಸೈಕಲ್ ಸ್ನೇಹ ಮತ್ತು ಆತ್ಮೀಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಸಾಧನವೂ ಆಗಿದೆ. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಗೆಳೆಯರು ಸಿಕ್ಕರೆ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾಗಬಹುದು. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾಗಿಸಬಹುದು. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸೈಕಲ್‌ನ ಮುಂಭಾಗದ ಸೀಟಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದರಿಂದ ವಿಶೇಷ ಸಂತೋಷ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಸೈಕಲ್ ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಾರಿಗೆ ಸಾಧನವಲ್ಲ. ಅದು **ಆರೋಗ್ಯ, ಆರ್ಥಿಕ ಉಳಿತಾಯ, ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುವ ವಾಹನವಾಗಿದೆ**. ಆದ್ದರಿಂದ ಸೈಕಲ್ ಅನ್ನು ತಾತ್ಸಾರ ಮಾಡದೆ, ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಲೇಖಕರ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
೯. ಸೈಕಲ್ ಉಪಯೋಗ ಅಂದು–ಇಂದು ಹೇಗೆ? ಚರ್ಚಿಸಿ.
ಉತ್ತರ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್ ಜನರ **ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾರಿಗೆ ಸಾಧನವಾಗಿತ್ತು**. ಶಾಲೆ, ಕಾಲೇಜು, ಕಚೇರಿ ಹಾಗೂ ದೂರದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಹೋಗಲು ಅನೇಕರು ಸೈಕಲ್‌ನ್ನೇ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಲೇಖಕರೂ ತಮ್ಮ ಹೈಸ್ಕೂಲ್ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಜಯನಗರದಿಂದ ಗಾಂಧಿಬಜಾರ್‌ಗೆ, ನಂತರ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿಗೂ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸೈಕಲ್‌ನಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಓಡಾಡುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಅನೇಕ ದಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳಗಳ ಪರಿಚಯವೂ ಆಯಿತು. ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದು, ಪ್ರವಾಸ ಹೋಗುವುದು ಮುಂತಾದವುಗಳು ಅವರ ಜೀವನದ ಸಿಹಿ ನೆನಪುಗಳಾಗಿವೆ.
ಆದರೆ **ಇಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಬದಲಾಗಿದೆ**. ಆಧುನಿಕ ಜೀವನದ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಜನರು ಸಮಯ ಉಳಿಸಲು ಬೈಕ್, ಸ್ಕೂಟರ್ ಮತ್ತು ಕಾರುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಸೈಕಲ್ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಲೇಖಕರ ಪ್ರಕಾರ, ಇಂದಿನವರು ಸೈಕಲ್‌ಗಿಂತ ವೇಗದ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವುದನ್ನು ಕೆಲವರು ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯೆಂದೂ ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆದರೂ ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್‌ನ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಸೈಕಲ್ **ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಇಂಧನದ ಖರ್ಚಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ವ್ಯಾಯಾಮವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ**. ಇತ್ತೀಚಿನ ಸೈಕಲ್ ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಅಂದು ಸೈಕಲ್ **ಅಗತ್ಯದ ವಾಹನವಾಗಿದ್ದರೆ, ಇಂದು ಅದು ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅಗತ್ಯವಾದ ವಾಹನವಾಗಿದೆ**. ಕಾರು, ಬೈಕ್‌ಗಳಿಂದ ನಗರಗಳನ್ನು ಮಾಲಿನ್ಯಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಸೈಕಲ್‌ಗೆ ಮರಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಈಗಿನಿಂದಲೇ ಸೈಕಲ್ ಬಳಕೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಲೇಖಕರ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
೧೦. ಕಾರಿಲ್ಲದ ಜೀವನ ಕುರಿತು ಅಮೇರಿಕಾದ ಪ್ರಸಂಗದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿ.
ಲೇಖಕರು ಅಮೇರಿಕಾದ **ಬಾಸ್ಟನ್ ನಗರದ ಕಾರಿಲ್ಲದ ಜೀವನದ ಎರಡು ಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು** ಈ ಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಸ್ಟನ್‌ನ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರತಿದಿನ ತನ್ನ ಕಚೇರಿಗೆ ಸುಮಾರು **೧೦ ಮೈಲಿ ದೂರವನ್ನು ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ** ಹೋಗಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದನು. ಹೀಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ೨೦ ಮೈಲಿ ಮತ್ತು ವಾರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೧೦೦ ಮೈಲಿ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಸೈಕಲ್‌ನ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಯಾಣದಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ಅವನು ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದವರಿಗೂ ಸೈಕಲ್ ಬಳಕೆಯ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಸಿ, ಕೊನೆಗೆ ತನ್ನ ಕಾರನ್ನೇ ಮಾರಿಬಿಟ್ಟನು.
ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಕಚೇರಿಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ **ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ತಡವಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ತಲುಪುತ್ತಿದ್ದನು**. ಇದರಿಂದ ಬೇಸತ್ತು ಒಂದು ದಿನ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಚೇರಿಗೆ ಹೋಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣ ಅವನಿಗೆ ಹೊಸ ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅವನೂ ತನ್ನ ಕಾರನ್ನು ಮಾರಿಬಿಟ್ಟು, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಬಾಡಿಗೆ ಕಾರನ್ನು ಬಳಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಅವನ ಹೆಂಡತಿಯೂ ಈ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಸಹಕರಿಸಿದಳು. ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಕೂಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಸೈಕಲ್‌ಗೆ ವಿಶೇಷ ಕ್ಯಾಬ್‌ನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಈ ಪ್ರಸಂಗಗಳ ಮೂಲಕ ಲೇಖಕರು **ಕಾರಿಲ್ಲದ ಜೀವನವೂ ಸುಖಕರವಾಗಿರಬಹುದು** ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸೈಕಲ್ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಖರ್ಚು ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಯಾಮ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯವೂ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಆಧುನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕಾರಿನ ಮೇಲಿನ ಅವಲಂಬನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ, ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಸೈಕಲ್ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಾರಿಗೆಯನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಲೇಖಕರು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
೧೧. ಕೆ.ಆರ್. ಸರ್ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿದ್ದ ವಿ.ವಿ. (ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜು) ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನ ಹಾಗೂ ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣದ ಕುರಿತು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ.
ಲೇಖಕರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸೈಕಲ್‌ಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿತ್ತು. **ಕೆ.ಆರ್. ಸರ್ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿದ್ದ ವಿ.ವಿ. (ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿಗೆ) ಅವರು ಪ್ರತಿದಿನ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.** ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗುವ ದೂರ ಹೆಚ್ಚು ಇದ್ದರೂ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೋಗುವುದೇ ಅವರಿಗೆ ಅನುಕೂಲಕರವೆನಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನೂ ಅವರು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಸೈಕಲ್‌ಗೆ **ಟಿ-ಸ್ಟ್ಯಾಂಡ್‌ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಹ್ಯಾಂಡಲ್‌ಗೆ ಡ್ರಾಯಿಂಗ್ ಶೀಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು** ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು. ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದ ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದು ಅವರಿಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು. ಮುಂದೆ ಗೆಳೆಯರು ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡರೆ ವೇಗವಾಗಿ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿದು ಅವರನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣವು ಅವರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನದಲ್ಲಿ **ಸ್ನೇಹ, ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಆತ್ಮೀಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಅನುಭವ**ವಾಗಿತ್ತು.
ಬೆಳಗಿನ ಚಳಿಯಲ್ಲಿ ಏಳೂವರೆ ಗಂಟೆಗೆ ತರಗತಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣ ಸುಲಭವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಾಲೇಜಿಗೆ ತಲುಪಿದ ಕೂಡಲೇ ಚಳಿಯಿಂದ ಮರಗಟ್ಟಿದ ಕೈಗಳನ್ನು ಉಜ್ಜಿಕೊಂಡು ಪಾಠ ಬರೆಯಲು ಕಷ್ಟಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಅನುಭವವನ್ನು ಲೇಖಕರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಆ ಕಷ್ಟಗಳಲ್ಲಿಯೇ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನದ ವಿಶೇಷ ಸಂತೋಷವಿತ್ತು.
ಕಾಲೇಜಿನ ಸೈಕಲ್ ಸ್ಟಾಂಡಿನ **ನಾಗಪ್ಪ** ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಚಿರಪರಿಚಿತನಾಗಿದ್ದ. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಲೇಖಕರು ಅದೇ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಅತಿಥಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಹೋದಾಗ ನಾಗಪ್ಪನನ್ನು ಮತ್ತೆ ಭೇಟಿಯಾದರು. ಇದರಿಂದ ಅವರ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನದ ನೆನಪುಗಳು ಮತ್ತೆ ಮರುಕಳಿಸಿದವು. ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾದ **ಕೆ.ಎನ್. ಅಯ್ಯಂಗಾರ್** ಅವರೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ನಿಗರ್ವಿಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದ್ದರು.
ಸೈಕಲ್‌ನಿಂದ ಲೇಖಕರಿಗೆ ಹಳೆಯ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಅನೇಕ ಪೇಟೆಗಳು, ಕಬ್ಬನ್ ಪಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ಲಾಲ್‌ಬಾಗ್‌ನ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು. ದಾರಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು, ಹೊಸ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಗೆಳೆಯರೊಂದಿಗೆ ಓಡಾಡುವುದು ಅವರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ಹೀಗಾಗಿ ಲೇಖಕರಿಗೆ **ಸೈಕಲ್ ಕೇವಲ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಗುವ ವಾಹನವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಅದು ಅವರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಜೀವನದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಸ್ನೇಹ, ಸಾಹಸ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಿಹಿ ನೆನಪುಗಳ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿತ್ತು.** ಇಂದಿನ ವೇಗದ ವಾಹನಗಳ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಅಂದಿನ ಸೈಕಲ್ ಪ್ರಯಾಣದ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷವನ್ನು ಲೇಖಕರು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ.