ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ಕುರಿತು ಒಂದು ಸೆಮಿನಾರ್ ನಡೆದಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕೆ ನಾನು ಹೋಗಿದ್ದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಅಂಕೆ, ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತು ನಡೆದಿದ್ದವು.
ಯಾವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ, ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ, ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಇದೆ ಎಂದು ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ನನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮುಂದುವರೆದ ದೇಶಗಳಾದ ಅಮೆರಿಕ ಅಥವಾ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಈ ಪಟ್ಟಿಯ ಮೇಲ್ಬಾಗದಲ್ಲಿ ಇದೆ ಅಂದುಕೊಂಡಿದ್ದರೆ ಅದು ತಪ್ಪಾಗಿತ್ತು. ಈ ಪಟ್ಟಿಯ ಮೇಲ್ಬಾಗದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ, ಸ್ವೀಡನ್ ಹಾಗೂ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದೇಶಗಳಿದ್ದವು. ನಂತರ ಉಳಿದ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳು.
ನನ್ನ ದುಃಖಕ್ಕೆ, ಆಚ್ಚರಿ ತಂದದ್ದು ಪಟ್ಟಿಯ ತಳಭಾಗ, ಅತ್ಯಂತ ಹೀನ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ದೇಶಗಳೆಂದರೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಭಾರತ, ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ಲಂಕಾ ಮುಂತಾದವು. ನಾನು ತೀರ ಕುಗ್ಗಿಹೋದೆ.
ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮೇಲೆ ಆಗುವ ಅನ್ಯಾಯ ಶೋಷಣೆ ಬರೆಯಲಾಗದಂಥವುಗಳು. ಇಂದಿರಾಗಾಂಧಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ದೇಶ ನಮ್ಮದು. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ದೇಶದ ಎಷ್ಟು ಪ್ರತಿಶತ ಮಹಿಳೆಯರು ಓದಿ ಬರೆದು ಕೆಲಸದಲ್ಲಿದ್ದು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವರು? ಕೇವಲ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೊಂದಬೇಕು.
ನಾನು ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಪಕಿಯಾದದ್ದರಿಂದ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಇದನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ್ದೇನೆ. ನಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯರು ತಮ್ಮ ಕೋರ್ಸು ಮುಗಿದ ಕೂಡಲೇ ಮದುವೆಯ ಹಾಗೂ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಮದುವೆಯೇ ಅವರ ಮೊದಲ ಗುರಿ. ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಜನರಲ್ಲಿ ಅವಿವಾಹಿತ ಸ್ತ್ರೀ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಸ್ತ್ರೀ, ವಿಧವೆಯೆಂದರೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನೋಡುವ ದೃಷ್ಟಿ ಬೇರೆ.
ಯಾವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಶತ ಐವತ್ತರಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಅಂಥಲ್ಲಿ ಏಳಿಗೆ ಆಗಲು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ಆಗ ನನಗೆ ಈ ಸ್ತ್ರೀ ಸ್ವಾತಂತ್ರದ ದೇಶಗಳನ್ನು ನೋಡಬೇಕೆನಿಸಿತು. ಮುಂದೆ ಯಾವುದೋ ಕೆಲಸದ ಮೇಲೆ ಹೋಗುವ ಪ್ರಮೇಯವೂ ಬಂದಿತು.
ಯುರೋಪಿನ ಭಾಗವಾದ ಆದರೂ ಭಿನ್ನವಾದ ಈ ದೇಶಗಳನ್ನು 'ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್' ದೇಶಗಳ ಸಮೂಹ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತು ಪುರುಷರ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಕೇವಲ ಎರಡು ಇಂಚಿನ ಅಂತರವಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿಯ ರಾಜಮನೆತನವೂ ಇದೇ ರೂಢಿ ಮಾಡಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯ ಮಗು ಹೆಣ್ಣಿರಲಿ ಅಥವಾ ಗಂಡಿರಲಿ ಅವರೇ ದೇಶವನ್ನು ಆಳುವುದು!
ಯಾವುದೇ ಕೆಲಸದ ಅರ್ಜಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಬೇಕಾಗಿದ್ದಾರೆ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಪುರುಷರು ಬೇಕಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬರೆದರೆ ಅದು ಕಾನೂನಿಂದ ಅನ್ಯಾಯ. ಅದರ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಶತ ಅರವತ್ತಕ್ಕೂ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಸ್ತ್ರೀಯರಿದ್ದೂ ಮಹತ್ವದ ಹುದ್ದೆಗಳಾದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ, ಗೃಹಮಂತ್ರಿ, ವಿದೇಶಮಂತ್ರಿ, ವಿದ್ಯಾಮಂತ್ರಿ ಮುಂತಾದ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಸ್ತ್ರೀಯರೇ ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
ನಮ್ಮ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಪರಶಿವನನ್ನು 'ಅರ್ಧನಾರೀ ನಟೇಶ್ವರ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೇವೆ. ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀ ಅಡಕವಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ಅವಳಿಲ್ಲದೇ ಅವನು ಅಪೂರ್ಣ ಅನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ನಿಜ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಇಲ್ಲ. ಅವಳು ಯಾರದೋ ಮಗಳಾಗಿ, ಯಾರದೋ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಇಲ್ಲವೇ ಯಾರದೋ ತಾಯಿ/ತಂಗಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.
ಒಂದು ದಿನ ಓಪ್ಲೊ ನಗರ-ನಾರ್ವೆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನಾನಿದ್ದಾಗ ನನ್ನ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಸ್ನೇಹಿತೆ ಮಾರ್ಥ ನನ್ನನ್ನು ಮನೆಗೆ ಊಟಕ್ಕೆ ಕರೆದಿದ್ದಳು. ನನಗೂ ಅಲ್ಲಿಯ ಜನರು ಹೇಗೆ ಇರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನೋಡಬೇಕೆನಿಸಿತು. ನಾನು ಅವರ ಮನೆಗೆ ಹೋದಾಗ ಐದು ವರ್ಷದ ಪುಟ್ಟಮಗು ಹೊರಬಂದು ನನಗೆ ಭೇಟಿಯಾದ. ಮಾರ್ಥ ಹಾಗೂ ಅವಳ ತಂಗಿ ಮೇರಿ ಇಬ್ಬರೇ ಅಕ್ಕತಂಗಿಯರು. ಹಾಗಿದ್ದರೆ ಇದು ಯಾರ ಮಗು ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಮಾರ್ಥಳ ಮದುವೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವಳ ಮದುವೆ ಗೊತಾಗಿದೆ. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಮೇರಿಯೂ ಬಂದಳು. ಅಲ್ಲದೇ ಆ ಮಗುವಿನ ತಾಯಿ ತಾನೆಂದೂ ಹೇಳಿದಳು. ನಾನು ಭಾರತದ ಲೋಕಾರೂಢಿಯಂತೆ “ನಿಮ್ಮ ಯಜಮಾನರು ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ?" ಎಂದೆ. ಯಾವುದೇ ಸಂಕೋಚವಿಲ್ಲದೇ ಮೇರಿ “ನನಗೆ ಮದುವೆಯಾಗಿಲ್ಲ" ಅಂದಳು.
ನಾನು "ಸಾರಿ, ನಂಗೆ ಗೊತ್ತಾಗಲಿಲ್ಲ" ಎಂದೆ.
"ನೀವು ಸಾರಿ ಕೇಳುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಲ್ಲ. ಅಂಥ ಯಾವುದೇ ತಪ್ಪು ನೀವು ಮಾಡಿಲ್ಲ" ಎಂದಳು. ನನಗೇನು ಹೇಳಬೇಕೋ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಮಾತು ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಅವಳ ಕಥೆ ತಿಳಿಯಿತು.
ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಮೇರಿ ಪ್ರೇಮಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದಳಂತೆ ಅವಳ ಅಜ್ಜಿ-ಅಜ್ಜ ಚರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರಂತೆ. ಅವಳ ತಾಯಿ-ತಂದೆ ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ಆಫೀಸಿನಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರಂತೆ. ಇವಳು ಮದುವೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾದಳು. ತಾಯಿ-ತಂದೆಯರು "ನೋಡು ವಿಚಾರಮಾಡು. ನಿನಗೆ ಗರ್ಭ ಬೇಕೋ
ಬೇಡವೋ?" ಅಂದರಂತೆ. ಇವಳೂ ವಿಚಾರಮಾಡಿ "ಇರಲಿ ನಾನು ಹೆರುತ್ತೇನೆ" ಅಂದಳಂತೆ.
ಅವಳ ಪ್ರಿಯಕರ "ಮದುವೆ ಇಷ್ಟು ಬೇಗ ಬೇಡ" ಅಂದನಂತೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಮೇರಿ ಕುಮಾರಿ ತಾಯಿಯಾದಳು. ಮುಂದೆ ಅವಳಿಗೂ ಪ್ರಿಯಕರನಿಗೂ ಹೊಂದಲಿಲ್ಲ. ಮದುವೆಯಾಗಿ ವಿಚ್ಛೇದನ ಪಡೆಯುವ ಬದಲು ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿ ಅಗಲುವುದೇ ಒಳಿತು ಎಂದು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾದರು. ಈ ಮಗು ತಾಯಿಯ ಹತ್ತಿರವೆ ಇದೆ. ತಂದೆ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ಎರಡು ಬಾರಿ ಬರುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನ ಸಂಬಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಹಣ ನೀಡುತ್ತಾನೆ.
ನನಗಿದು ಹೊಸ ಪ್ರಪಂಚ! "ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಏನೆನ್ನುತ್ತಾರೆ!" ಎಂದು ಮಾರ್ಥಾಳಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದೆ.
"ನಮ್ಮಜ್ಜಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯಥೆ ಎಷ್ಟಾದರೂ ಹಳೆಯಕಾಲದವಳು" ಎಂದಳು.
"ಯಾವ ತರಹ ವ್ಯಥೆ?"
ಎಂದು. “ಚಿಕ್ಕವಯಸ್ಸಿಗೆ ತಾಯಿಯಾಗಿ ಕರಿಯರ್ ಹಾಳು ಮಾಡಿಕೊಂಡಳಲ್ಲ!"
"ನಿಮ್ಮ ಅಪ್ಪ-ಅಮ್ಮ?"
"ಅದು ಅವಳ ಜೀವನ, ಅವಳ ನಿರ್ಧಾರ" ಅಂದರು.
"ಈಗ ಮೇರಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ?"
"ಮತ್ತೆ ಕಾಲೇಜ್ ಸೇರಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ವರ್ಷ ಎಂ.ಎ. ಮುಗಿಸುತ್ತಾಳೆ."
"ನಿಮ್ಮ ಸಮಾಜ, ನೆರೆ ಹೊರೆ?"
"ಯಾರೂ ಅದನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಇಂದಿಲ್ಲ ನಾಳೆ ನಡೆಯಬಹುದಲ್ಲವೇ?"
ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಅರಿಯದೇ ನನ್ನ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಹೋಯಿತು. ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ನಾನೊಂದು ಹುಡುಗಿಯರ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪಾಠ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ನನ್ನದೊಂದು ಸಲಹಾ ಮಂಡಳಿ ಇದ್ದಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಹುಡುಗಿಯರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಕುಸುಮಾಳೂ ಒಬ್ಬಳು. ಒಂದು ದಿನ ಕುಸುಮಾ ಕುಂದಿದ ಮುಖದಿಂದ ಬಂದಳು. ಅವಳು ಲಜ್ಜೆ ಅವಮಾನದಿಂದ ಕುಗ್ಗಿದ್ದಳು. ನಿಜವಾದ ಕಾರಣ ಕೇಳಲಾಗಿ ಅವಳು ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ನಾನು
ಅವಳ ತಾಯಿ ತಂದೆಯರಿಗೆ ಹೇಳಿ ಕಳಿಸಿದೆ. ಅವರು ಬಂದು ಮೊದಲು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆಂದರೆ "ಮೇಡಂ ಯಾರಿಗೂ ಹೇಳಬೇಡಿ."
"ಆ ಹುಡುಗ ಯಾರು?" ನಾನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದೆ.
ಹುಡುಗ ಅವರ ಸಂಬಂಧಿ-ಅವನ ತಾಯಿ ತಂದೆ ಈ ಮದುವೆಗೆ ಒಪ್ಪುತ್ತಿಲ್ಲ. ಗುಟ್ಟಾಗಿ ಗರ್ಭಪಾತ ಮಾಡಿಸಲು ಇವರು ಪ್ರಯತ್ನಪಟ್ಟರು.
"ಜನ ಏನೆನ್ನುತ್ತಾರೆ? ನಾವು ಜನರನ್ನು ಹೇಗೆ ಎದುರಿಸಬೇಕು" ಎನ್ನುವುದೇ ಅವರ ಭೀತಿಯಾಗಿತ್ತು.
ಒಂದು ದಿನ ಕುಸುಮಾ ನೇಣುಹಾಕಿಕೊಂಡು ಸತ್ತುಹೋದಳು.
ಕುಸುಮಾ ಮತ್ತು ಮೇರಿ ಅದೇ ವಯಸ್ಸಿನವರಿದ್ದು ಅದೇ ಥರ ಗರ್ಭಿಣಿ ಯಾದರೂ ನಿಷ್ಪಾಪಿಯಾದ ಕುಸುಮಾ ಸತ್ತು ಹೋದಳು. ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ಸಮಾಜ! ಅದನ್ನು ಎದುರಿಸಲಾರದೇ ಬೆಂಕಿಯ ಬದಿಗಿಟ್ಟ ಹೂವಿನಂತೆ ಕಮರಿ ಹೋದಳು. ಆದರೆ ಮೇರಿ ಸಾಮಾನ್ಯರಂತೆ ಜೀವನ ನಡೆಸಿದಳು. ಎರಡು ಜಗತ್ತುಗಳು ಎಷ್ಟು ಭಿನ್ನ ಅನ್ನಿಸಿತು!
ಆಗ ನನಗೆನಿಸಿತು ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಮಹಿಳಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ ಏಕೆ ಮುಂದಿದೆ ನಾವು ಏಕೆ ಹಿಂದಿದ್ದೇವೆ? ಎಂದು.
ಆಕರ: ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿ: ಮನದ ಮಾತು.
ಲೇಖಕರ ಪರಿಚಯ:
ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿ: ಲೇಖಕಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞೆ, ಮಹಿಳಾ ಉದ್ಯಮಿ, ಇನ್ಫೋಸಿಸ್ನ ಸ್ಥಾಪಕಿ
ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ. ಹಾವೇರಿಯ ಶಿಗ್ಗಾಂವ್ನಲ್ಲಿ 19 ಆಗಸ್ಟ್ 1950 ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ಡಾ. ಆರ್.ಎಚ್. ಕುಲಕರ್ಣಿ, ತಾಯಿ ವಿಮಲಾ ಕುಲಕರ್ಣಿ ಎಲೆಕ್ಟಿಕಲ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ఎంజినియరింగో ಪದವಿ, ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಜೀವನ ಪ್ರಾರಂಭ.
ಕೃತಿಗಳು: ಡಾಲರ್ ಸೊಸೆ, ರೂನಾ, ಮಹಾಶ್ವೇತ, ಗುಟ್ಟೋಂದು ಹೇಳುವೆ. ಪರಿಧಿ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೀಷಿನ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅಂಕಣಕಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು: ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪದ್ಮಭೂಷಣ, ಪದ್ಮಶ್ರೀ ರಾಜಲಕ್ಷ್ಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಆರ್.ಕೆ ನಾರಾಯಣ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಅತ್ತಿಮಬ್ಬೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮುಂತಾದವು.
2.2 ಎರಡು ಜಗತ್ತಿನ ಅಂತರ – ಪಾಠದ ಸಾರಾಂಶ
**‘ಎರಡು ಜಗತ್ತಿನ ಅಂತರ’** ಎಂಬ ಪಾಠವು ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರ *ಮನದ ಮಾತು* ಕೃತಿಯಿಂದ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪಾಠದಲ್ಲಿ ಲೇಖಕರು **ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹಾಗೂ ಗೌರವದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು** ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಂದು ಮಹಿಳಾ ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕುರಿತು ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಲೇಖಕರು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಲ್ಲಿ **ನಾರ್ವೆ, ಸ್ವೀಡನ್ ಮತ್ತು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್** ದೇಶಗಳು ಮುಂದಿರುವುದು ಅವರಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನಗಳ ನಂತರ ಭಾರತವೂ ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದಿರುವುದು ಅವರಿಗೆ ಬೇಸರವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಗೆ ಕೇವಲ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಲ್ಲದೆ **ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೂ ಅಗತ್ಯ** ಎಂದು ಲೇಖಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣಿನ ಜೀವನವನ್ನು ಮದುವೆ, ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಹೆಚ್ಚು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತವೆ. ಅವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಮಹಿಳೆ ಅಥವಾ ವಿಧವೆಯನ್ನು ಸಮಾಜವು ಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆ ತನ್ನ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ **ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು** ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷರ ನಡುವೆ ತಾರತಮ್ಯ ಮಾಡುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರವಾಗಿದೆ. ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿಯೂ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವಿದೆ.
ನಾರ್ವೆಯಲ್ಲಿ ಲೇಖಕರಿಗೆ **ಮೇರಿ** ಎಂಬ ಮಹಿಳೆ ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಮೇರಿ ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಮಗುವಿಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿರುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೂ ಅವಳ ಕುಟುಂಬ ಅಥವಾ ಸಮಾಜ ಅವಳನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮಗುವಿನ ತಂದೆಯೂ ತನ್ನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೇರಿ ತನ್ನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಎಂ.ಎ. ಪದವಿ ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಗೌರವಿಸುತ್ತವೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಘಟನೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲೇಖಕರಿಗೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. **ಕುಸುಮಾ** ಎಂಬ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಿಯೂ ಮೇರಿಯಂತೆಯೇ ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ **ಅವಮಾನ, ಭಯ ಮತ್ತು ಜನರ ಮಾತುಗಳ ಒತ್ತಡವನ್ನು** ಎದುರಿಸಲಾಗದೆ ಕುಸುಮಾ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಮೇರಿ ಧೈರ್ಯವಾಗಿ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರೆ, ಕುಸುಮಾ ಸಮಾಜದ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ.
ಹೀಗಾಗಿ ಲೇಖಕರು **ಮೇರಿ ಮತ್ತು ಕುಸುಮಾ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಸಮಾಜಗಳ ಮನೋಭಾವವೇ** ಎಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಗೌರವಿಸುವ ಸಮಾಜ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಬಂಧಿಸುವ, ಅವಮಾನಿಸುವ ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಾಜ ಹಿಂದುಳಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪಾಠ ನೀಡುತ್ತದೆ.
**ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ‘ಎರಡು ಜಗತ್ತಿನ ಅಂತರ’ ಪಾಠವು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಮಾನತೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ, ಗೌರವ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ದೊರೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಮಹತ್ವದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.
ಸಂಭಾವ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳ ಉತ್ತರ:
೧) ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರ ವಿಚಾರಗಳೇನು?
ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರ ಪ್ರಕಾರ ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಎಂದರೆ **ಕೇವಲ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ**. ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತಿರಬೇಕು. ಮದುವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಮಾತೃತ್ವ ಮುಂತಾದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಇರಬೇಕು.
ಸಮಾಜವು ಅವಿವಾಹಿತೆ, ವಿಧವೆ, ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಮಹಿಳೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಬದಲಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಅವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಯಾರದೋ ಮಗಳು, ಪತ್ನಿ ಅಥವಾ ತಾಯಿ ಎಂದು ಮಾತ್ರ ಗುರುತಿಸದೆ **ಸ್ವತಂತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಗೌರವಿಸಬೇಕು**.
ನಾರ್ವೆಯಂತಹ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಗೌರವವನ್ನು ಅವರು ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಪುರುಷರಂತೆ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳು ದೊರೆತಾಗ ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾದ ಮಹಿಳಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧ್ಯ ಎಂದು ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.
೨) ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದೊರೆತಿರುವ ಹಾಗೂ ದೊರೆಯದಿರುವ ದೇಶಗಳಾವುವು? ವಿವರಿಸಿ.
ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದೊರೆತಿರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ **ನಾರ್ವೆ, ಸ್ವೀಡನ್ ಮತ್ತು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್** ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಇವು ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ದೇಶಗಳಾಗಿದ್ದು, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಪುರುಷರ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು, ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿಯೂ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವಿದೆ.
ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಕಡಿಮೆ ಇರುವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ **ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ** ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ನಂತರ **ಭಾರತ**ವೂ ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದಿರುವ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳ ಸ್ಥಿತಿಯೂ ಮೇಲಿನ ದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿದ್ದರೂ, ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಹಿಂದುಳಿದಿವೆ.
ಹೀಗಾಗಿ, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ **ಸಮಾನತೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಗೌರವ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ, ಸ್ವೀಡನ್ ಹಾಗೂ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಮುಂದಿದ್ದರೆ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ, ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಹಲವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ** ಎಂದು ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ.
೩) ಸ್ನೇಹಿತೆ ಮಾರ್ಥ ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರನ್ನು ಊಟಕ್ಕೆ ಕರೆದ ಪ್ರಸಂಗ ಬರೆಯಿರಿ
ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು ನಾರ್ವೆ ದೇಶದ ಓಸ್ಲೋ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಅವರ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ಸ್ನೇಹಿತೆ **ಮಾರ್ಥ** ಅವರನ್ನು ಮನೆಗೆ ಊಟಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದಳು. ನಾರ್ವೆಯ ಜನರ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು ಮಾರ್ಥಳ ಮನೆಗೆ ಹೋದರು.
ಅಲ್ಲಿ ಐದು ವರ್ಷದ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಮಗು ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಯಿತು. ಮಾರ್ಥಳಿಗೆ ಮದುವೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಅವಳ ತಂಗಿ **ಮೇರಿ** ಬಂದಾಗ ಆ ಮಗುವಿನ ತಾಯಿ ತಾನೇ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದಳು. ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಂಡ ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು ಭಾರತದ ರೂಢಿಯಂತೆ ಮೇರಿಯ ಗಂಡನ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರಿಸಿದರು. ಅದಕ್ಕೆ ಮೇರಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಕೋಚವಿಲ್ಲದೆ **“ನನಗೆ ಮದುವೆಯಾಗಿಲ್ಲ”** ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸಿದಳು.
ಮೇರಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಪ್ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಅವಳ ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಮಗುವನ್ನು ಹೊಂದಬೇಕೋ ಬೇಡವೋ ಎಂಬ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಅವಳಿಗೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ಮೇರಿ ಮಗುವನ್ನು ಹೆರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದಳು. ಮಗುವಿನ ತಂದೆ ಮದುವೆಯಾಗಲು ಇಷ್ಟಪಡದ ಕಾರಣ ಇಬ್ಬರೂ ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೂ ಮಗುವಿನ ತಂದೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಹಣ ನೀಡುತ್ತಾ ತನ್ನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದನು.
ಮೇರಿಯ ಕುಟುಂಬದವರು ಅವಳ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದ್ದರು. ಸಮಾಜವೂ ಅವಳನ್ನು ತಪ್ಪಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೇರಿ ಮತ್ತೆ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಸೇರಿ ಎಂ.ಎ. ಓದುತ್ತಿದ್ದಳು. ಈ ಘಟನೆ **ನಾರ್ವೆಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ನಿರ್ಧಾರಗಳಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಗೌರವವನ್ನು** ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಮಹಿಳೆಯರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಇದು ಅವರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊಸ ಜಗತ್ತಿನ ಅನುಭವವಾಗಿತ್ತು.
೪) ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಎರಡು ಜಗತ್ತುಗಳು ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನ? ಪಠ್ಯದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಿಸಿ.
‘ಎರಡು ಜಗತ್ತಿನ ಅಂತರ’ ಪಾಠದಲ್ಲಿ ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು **ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆಯಂತಹ ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಮಹಿಳೆಯರ ಸ್ಥಿತಿಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು** ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನೀಡುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡು ಜಗತ್ತುಗಳು ಬಹಳ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ.
ನಾರ್ವೆ, ಸ್ವೀಡನ್, ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ಮುಂತಾದ ಸ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ **ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ** ದೊರೆತಿದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಮದುವೆ ಮತ್ತು ಮಾತೃತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಸ್ತ್ರೀ-ಪುರುಷರಿಗೆ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಮುಖ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಮಾಜವು ಮಹಿಳೆಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲೆ ಹಲವು **ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಟ್ಟಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಒತ್ತಡ**ವಿದೆ. ಮದುವೆ, ಕುಟುಂಬದ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಜನರ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆ, ವಿಧವೆ ಅಥವಾ ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಸಮಾಜವು ಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ವೈಯಕ್ತಿಕ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನು ಲೇಖಕರು **ಮೇರಿ ಮತ್ತು ಕುಸುಮಾ** ಅವರ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಾರ್ವೆಯ ಮೇರಿ ಮದುವೆಯಾಗದೆ ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆದರೂ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಅವಳನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅವಳು ತನ್ನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜೀವನ ನಡೆಸಿದಳು. ಆದರೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕುಸುಮಾ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿ ಸಮಾಜದ ಅವಮಾನ ಮತ್ತು ಭಯವನ್ನು ಎದುರಿಸಲಾಗದೆ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಳು.
ಹೀಗಾಗಿ, **ಮಹಿಳೆಯರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ನಾರ್ವೆಯ ಸಮಾಜ ಒಂದು ಜಗತ್ತಾದರೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಬಂಧನದಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜ ಮತ್ತೊಂದು ಜಗತ್ತಾಗಿದೆ.** ಈ ಎರಡು ಜಗತ್ತುಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಗೌರವ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಪಾಠದ ಮುಖ್ಯ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
೫) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕಿದೆಯೇ? ನಿಮ್ಮ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆಯಿರಿ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ **ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಿಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ**. ಸಂವಿಧಾನವು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಪುರುಷರ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಅಸಮಾನತೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಮದುವೆ, ಕುಟುಂಬದ ಗೌರವ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಹಾಗೂ ಜನರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಅವಿವಾಹಿತ ಮಹಿಳೆ, ವಿಧವೆ ಅಥವಾ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಸಮಾಜವು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ತಮ್ಮ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೂ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ವಿರೋಧ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅವರ **ಮಾನಸಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೂ ಸೀಮಿತವಾಗುತ್ತದೆ**.
ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರು ಮೇರಿ ಮತ್ತು ಕುಸುಮಾ ಅವರ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಾರ್ವೆಯ ಮೇರಿಗೆ ತನ್ನ ಜೀವನದ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿತ್ತು. ಆದರೆ ಭಾರತದ ಕುಸುಮಾ ಸಮಾಜದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗದೆ ದುರಂತ ಅಂತ್ಯ ಕಂಡಳು.
ಆದ್ದರಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ **ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಅನೇಕ ಹಕ್ಕುಗಳು ದೊರೆತಿದ್ದರೂ, ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಇನ್ನೂ ದೊರೆತಿಲ್ಲ**. ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಪುರುಷರಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಸ್ವತಂತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೆಂದು ಗೌರವಿಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾದ ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಾಧ್ಯ.
