ಬಕಾಸುರನ ವಧೆ

 ಬಕಾಸುರನ ವಧೆ

(ಡಾ. ಪಿ.ಕೆ. ರಾಜಶೇಖರ ಅವರ 'ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತ' ಆಧಾರಿತ)

 ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು

ಈ ಅಧ್ಯಯನ ಕೈಪಿಡಿಯು ಡಾ. ಪಿ.ಕೆ. ರಾಜಶೇಖರ ಅವರು ಸಂಪಾದಿಸಿರುವ 'ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತ'ದ ಆಯ್ದ ಭಾಗವಾದ 'ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದ ಪರ್ವ' (ಬಕಾಸುರನ ವಧೆ) ಪಠ್ಯದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರಣೆ, ಲೇಖಕರ ಪರಿಚಯ, ಪಾತ್ರಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಪದಕೋಶ ಹಾಗೂ ಮೂಲ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ೧೧ ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸರಳ, ನಿಖರ ಹಾಗೂ ಪರೀಕ್ಷೋಪಯೋಗಿ ಉತ್ತರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

೧. ಪಾಠದ ಪರಿಚಯ (Introduction to the Lesson)

'ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದ ಪರ್ವ' (ಬಕಾಸುರನ ವಧೆ) ಪಠ್ಯವು ಕನ್ನಡ ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರ ಕಾವ್ಯಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ವೇದವ್ಯಾಸರು ರಚಿಸಿದ ಶಿಷ್ಟ ಮಹಾಭಾರತಕ್ಕೂ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಸೊಗಡಿನಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡ 'ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತ'ಕ್ಕೂ ಇರುವ ಸೌಂದರ್ಯ ಹಾಗೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಈ ಪಠ್ಯವು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.

ವನವಾಸಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಪಾಂಡವರು ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯೊಡನೆ ಏಕಚಿತ್ರಪುರದಲ್ಲಿ (ಏಕಚಕ್ರಪುರ) ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವೇಷ ಧರಿಸಿ ವಾಸವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಆ ನಗರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನೆಂಬ ಕ್ರೂರ ರಾಕ್ಷಸನಿಂದ ಊರಿನ ಜನರಿಗೆ ಬಂದೊದಗಿದ ಗಂಡಾಂತರವನ್ನು, ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಭೀಮಸೇನನ ಮಹಾಬಲದ ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ನಿವಾರಿಸಲಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಕಥೆಯು ಆಡುಮಾತಿನ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಮನೋಜ್ಞವಾಗಿ ಬಣ್ಣಿಸುತ್ತದೆ.

೨. ಲೇಖಕರ / ಸಂಪಾದಕರ ಪರಿಚಯ (Author / Editor Profile)

ಸಂಪಾದಕರು:  ಡಾ. ಪಿ.ಕೆ. ರಾಜಶೇಖರ.

ಆಕರ ಗ್ರಂಥ:  ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಠ್ಯಭಾಗವನ್ನು ಡಾ. ಪಿ.ಕೆ. ರಾಜಶೇಖರ ಅವರು ಸಂಪಾದಿಸಿರುವ 'ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತ' ಕೃತಿಯಿಂದ ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

ವ್ಯಾಸರು ರಚಿಸಿರುವ ಶಿಷ್ಟ ಮಹಾಭಾರತವು ಸಂಸ್ಕೃತ ಹಾಗೂ ಪ್ರೌಢ ಕನ್ನಡ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಜನಪದರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಆಡುಮಾತು, ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಲೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಾವ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆಡುಮಾತಿನ ಸೊಗಡು, ಅದ್ಭುತ ಸಂಭಾಷಣೆ ಹಾಗೂ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪದಗಳ ಬಳಕೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ವಾಪ್ಸಿ, ಬೋಮಾನ, ಗಾರ್ಡಿ ಮನೆ ಇತ್ಯಾದಿ) ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಜನಪದ ಕಾವ್ಯದಿಂದ ವ್ಯಾಸರ ಕಾವ್ಯ ಹುಟ್ಟಿತೋ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಸರ ಕಾವ್ಯದಿಂದ ಜನಪದ ಕಾವ್ಯ ಹುಟ್ಟಿತೋ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆಗಿಂತಲೂ, ಈ ಕಥೆಯು ಜನಪದರ ಭಾವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ.

೩. ಪಾಠದ ಹಿನ್ನೆಲೆ (Lesson Background)

ಪಾಂಡವರು ಲಕ್ಷಣಾಗೃಹದ ಅಗ್ನಿದಾಹದಿಂದ ಪಾರಾಗಿ, ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯೊಂದಿಗೆ (ಕೊಂತಮ್ಮ) ವನವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾ ಏಕಚಿತ್ರಪುರ ಎಂಬ ನಗರವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವೇಷ ಧರಿಸಿ, ತೀವ್ರ ಬಡತನದಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಕುಂತಿಯು ಮನೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಕೊಟ್ಟಣ ಕುಟ್ಟಿ ತಂದ ನುಚ್ಚಕ್ಕಿಯಿಂದ ಗಂಜಿ ಕಾಯಿಸಿ ಉಣ್ಣುತ್ತಿದ್ದರು.

ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಕಾಸುರನೆಂಬ ದೈತ್ಯ ರಾಕ್ಷಸನು ವಾಸವಾಗಿದ್ದು, ಇಡೀ ಊರಿನ ಜನರನ್ನು ಗೋಳುಹೊಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನು. ರಾಕ್ಷಸನ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಊರಿನ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸಮ್ಮಿ (ಸಮಿತಿ) ಮಾಡಿ, ಪ್ರತಿದಿನ ಒಬ್ಬರ ಮನೆಯಿಂದ ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿಯ ಅನ್ನ, ತಿನಿಸುಗಳು, ಎರಡೆತ್ತುಗಳ ಗಾಡಿ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲು ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆ ಒಪ್ಪಂದದ ಸರದಿ ಕಣಕಭಟ್ಟರೆಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ ಕಥೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ತಿರುವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.

೪. ಸರಳ ವಿವರಣೆ (Simple Narrative Summary)

• ೧. ಏಕಚಿತ್ರಪುರದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರ ಬಡತನದ ಜೀವನ:

ಪಾಂಡವರು ಉಡುವುದಕ್ಕೆ ಬಟ್ಟೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಹರಕು ಬಟ್ಟೆಗೆ ತೇಪೆ ಹಾಕಿ ತೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಕುಂತಿಯು ಕೊಟ್ಟಣ ಕುಟ್ಟಿ ತಂದ ನುಚ್ಚಕ್ಕಿಯಿಂದ ಗಂಜಿ ಕಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಗಂಜಿಗೂ ಉಪ್ಪಿಲ್ಲದಷ್ಟು ದಾರಿದ್ರ್ಯ ಅವರದಾಗಿತ್ತು.

• ೨. ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಶೋಕ:

ಒಂದು ದಿನ ಕುಂತಿಯು ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಹೋದಾಗ ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ಮದುವೆಯ ಚಪ್ಪರ ಹಾಕಿದ್ದು ಕಾಣಿಸಿತು. ಆದರೆ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಕಣಕಭಟ್ಟರು, ಹೆಂಡತಿ ಸುಬ್ಬಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮಗ ಆನಂತಭಟ್ಟ ಗೋಳಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆ ದಿನ ಆನಂತಭಟ್ಟನ ಮದುವೆಯ ವೈಭೋಗದ ದಿನವಾಗಿದ್ದರೂ, ಅದೇ ದಿನ ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ಹೋಗುವ ಸರದಿ ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ತಂದೆಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವುದೋ ಅಥವಾ ಮಗನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವುದೋ ಎಂದು ಕುಟುಂಬವು ಕಂಗಾಲಾಗಿತ್ತು.

• ೩. ಕುಂತಿಯ ಅಭಯ ವಾಕ್ಕು:

ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದ ದುಃಖವನ್ನು ಕಂಡ ಕುಂತಿಯು, 'ಅಳುಬ್ಯಾಡ ತಾಯಿ ಸುಬ್ಬಮ್ಮ, ನನಗೆ ಐದು ಜನ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ. ಒಬ್ಬ ಮಗನನ್ನು ಸಾಕಾದು ನನಗೇ ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ! ನಿನ್ನ ಏಕೈಕ ಮಗನ ಮದುವೆ ನಡೆಯಲಿ, ಅವನ ಬದಲು ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ರಾಕ್ಷಸನ ಬಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ವಚನ ನೀಡಿದಳು.

• ೪. ಧರ್ಮರಾಯನ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಹಾಗೂ ಭೀಮನ ಸಿದ್ಧತೆ:

ಕುಂತಿಯು ಸೀದಾ ಹಟ್ಟಿಗೆ ಬಂದು ಧರ್ಮರಾಯನಿಗೆ ವಿಚಾರ ತಿಳಿಸಿದಳು. ಧರ್ಮರಾಯನು ತಾಯಿಯ ಮಾತಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿದನು. ಭೀಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಾಗ, ಭೀಮನು 'ಬಹಳ ದಿನವಾಯಿತು ಅಮ್ಮ, ಸಂತೋಷವಾಗಿ ಊಟ ಮಾಡಿ ಬರುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಧಾವಿಸಿ ಬಂದನು.

• ೫. ಭೀಮನ ಭೋಜನ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣ:

ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆಲ್ಲರೂ ಬೇಗಬೇಗನೆ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿದರು. ಭೀಮನು ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿ ಅನ್ನ, ಪರಮಾನ್ನ, ಗಡಿಗೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಗಟಗಟನೆ ಕುಡಿದು, ಗವ್ಯಗವ್ವ ನುಂಗಿ, ತಾಂಬೂಲ ಅಗಿಯುತ್ತಾ ಬೆಟ್ಟದ ಕಡೆಗೆ ತೆರಳಿದನು.

• ೬. ಬಕಾಸುರನ ಸಂಹಾರ:

ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನು ಕೋಪದಿಂದ ಕಲ್ಲುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಬೀಸಿದಾಗ ಭೀಮನು ಅವುಗಳನ್ನು 'ಉಫ್' ಎಂದು ಉದಿಬಿಟ್ಟನು. 'ಎಲೋ ರಕ್ಕಸ, ನಿನ್ನ ಸೊಕ್ಕನ್ನು ಮುರಿದು ರೆಕ್ಕೆಪುಕ್ಕ ಮುರಿದ ಹಕ್ಕಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಗರ್ಜಿಸಿ ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಜೋರಾಗಿ ಗುದ್ದಿದನು. ಅವನ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಬಿಗಿದು, ಮೂರು ಸುತ್ತು ಸುತ್ತಿ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ತೂರಿದನು. ಬಕಾಸುರನು ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಕೋಟೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ 'ಧೂಪ್' ಎಂದು ಬಿದ್ದು ಸತ್ತುಹೋದನು.

• ೭. ಪಾಂಡವಪುರ ನಾಮಕರಣ:

ಮರುದಿನ ಊರಿನ ಪಟೇಲ್ ಮುದ್ದೇಗೌಡರು ಮತ್ತು ಪಂಚಾಯಿತಿಯವರು ಬಕಾಸುರ ಸತ್ತುಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಊರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ ಭೀಮ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವರನ್ನು ತಮ್ಮ 'ಪಾಳೇಗಾರ'ರಾಗಲು ಕೋರಿದರು. ಧರ್ಮರಾಯನು ವಿನಮ್ರವಾಗಿ 'ನಿಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿಯೇ ನಮಗೆ ಸಾಕು, ಬಹುಮಾನ ನೀಡಬೇಕೆಂದರೆ ನಮ್ಮ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಈ ಊರಿಗೆ ಪಾಂಡವಪುರ ಎಂದು ಕರೆಯಿರಿ' ಎಂದನು. ಹೀಗೆ ಏಕಚಿತ್ರಪುರವು ಪಾಂಡವಪುರ ಎಂದಾಯಿತು.

೫. ಮುಖ್ಯ ಆಶಯಗಳು (Main Themes & Values)

೧. ಆಶ್ರಯದಾತರಿಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ:  ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿದ ಊರು ಹಾಗೂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಬಂದ ಗಂಡಾಂತರವನ್ನು ತಮ್ಮದೇ ಗಂಡಾಂತರವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ನೆರವಾಗುವ ಕೃತಜ್ಞತಾ ಭಾವನೆ.

೨. ಮಾತೃವಾತ್ಸಲ್ಯ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗ ಮನೋಭಾವ:  ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಗನ ಪ್ರಾಣ ಉಳಿಸಲು ತನ್ನ ಮಗ ಭೀಮನನ್ನೇ ರಾಕ್ಷಸನ ಮುಂದೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಪರಮ ತ್ಯಾಗಶೀಲತೆ.

೩. ದುಷ್ಟಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಟರಕ್ಷಣೆ:  ಸಮಾಜವನ್ನು ಪೀಡಿಸುವ ದುಷ್ಟ ರಾಕ್ಷಸ ಬಕಾಸುರನ ವಧೆ ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಟರಾದ ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಪ್ರಜೆಗಳ ರಕ್ಷಣೆ.

೪. ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ:  ಗ್ರಾಮೀಣ ಸೊಗಡು, ಆಡುಮಾತಿನ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಲೆಯ ಜೀವಂತಿಕೆ.

೬. ಪಾತ್ರಗಳ ಪರಿಚಯ (Character Profiles)

• ಕುಂತಿ (ಕೊಂತಮ್ಮ):  ದಯಾಮಯಿ, ಧೀರ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗಿ ತಾಯಿ. ಪರರ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಮಿಡಿಯುವ ಕರುಣಾಳು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮಗನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ತನ್ನ ಮಗ ಭೀಮನನ್ನೇ ಕಳುಹಿಸುವ ಕರುಣಾಮಯಿ.

• ಭೀಮ (ಭೀಮಣ್ಣ):  ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ, ಅಪಾರ ಹಸಿವುಳ್ಳವನು ಮತ್ತು ಧೀರ ಯೋಧ. ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿ ಅನ್ನವನ್ನು ತಿಂದರೂ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬದ ಭೀಮನು, ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಲೀಲಾಯಾಲವಾಗಿ ಸಂಹರಿಸಿ ಊರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ.

• ಧರ್ಮರಾಯ:  ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ, ವಿವೇಕಿ ಮತ್ತು ನಮ್ರ ನಾಯಕ. ಊರಿನವರು ನೀಡಿದ ಪಾಳೇಗಾರ ಪಟ್ಟವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ, ವಿನಮ್ರವಾಗಿ 'ಪಾಂಡವಪುರ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲು ಕೋರುವ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಮನಸ್ಸಿನವನು.

• ಕಣಕಭಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಸುಬ್ಬಮ್ಮ:  ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದಂಪತಿಗಳು. ಮಗನ ಮದುವೆಯ ದಿನವೇ ರಾಕ್ಷಸನ ಗಂಡಾಂತರ ಬಂದು ಕಂಗಾಲಾಗುವ ದುಃಖಿತ ಪೋಷಕರು.

• ಬಕಾಸುರ:  ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದು ಜನರನ್ನು ಗೋಳುಹೊಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ರೂರ ರಾಕ್ಷಸ. ಭೀಮನಿಂದ ವಧೆಯಾಗುವ ಖಳನಾಯಕ.

• ಪಟೇಲ್ ಮುದ್ದೇಗೌಡರು:  ಊರಿನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಆಹಾರ ಕಳುಹಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡುವ ಹಾಗೂ ಕೊನೆಗೆ ಪಾಂಡವರಿಗೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಗ್ರಾಮ ನಾಯಕ.

೭. ಪ್ರಮುಖ ಪದಗಳ ಅರ್ಥ (Glossary / Vocabulary)

ಜನಪದ ಪದ (Text Word) ಶಿಷ್ಟ ಕನ್ನಡ ಅರ್ಥ (Standard Meaning)

ರಾಕ್ಷ, ರಾಕ್ಸ್, ರಾಕ್ಷು ರಾಕ್ಷಸ (Demon)

ಬೋಮಾನ ಬಹುಮಾನ / ಸನ್ಮಾನ (Reward / Gift)

ಗಿಂಡುಗಳ ಗುಂಡುಗಳು / ಕಲ್ಲುಗಳು (Boulders / Stones)

ಜಿನಕೊಂದು / ಜಿವ್ವ ದಿನಕ್ಕೊಂದು / ದಿವಸ (One per day / Day)

ಸಮ್ಮಿಯ ಸಮಿತಿಯ / ಒಕ್ಕೂಟ (Committee / Council)

ತಳಾತುಕ್ರು ತಳವಾರರು / ಊರಿನ ಕಾವಲುಗಾರರು (Village watchmen)

ಧರುಮರಯ ಧರ್ಮರಾಯ / ಯುಧಿಷ್ಠಿರ (Yudhishthira)

ವಾಸ್ಸಿ ವಾಪಸ್ಸು / ಹಿಂತಿರುಗುವುದು (Return)

ಕೊಟ್ಟಣ ಭತ್ತ ಕುಟ್ಟುವುದು (Pounding grain)

ಪಲ್ಲ ಧಾನ್ಯದ ಅಳತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ (Unit of grain measure)

೮. ಪಾಠದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನೀಡಿದ ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು  

ಅ) ೨ ಅಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತರಗಳು 

ಪ್ರಶ್ನೆ ೧: ೧. ಪಾಂಡವರು ಕುಂತಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋದ ಪುರದ ಹೆಸರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಪಾಂಡವರು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯೊಡನೆ (ಕೊಂತಮ್ಮ) ವನವಾಸದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವೇಷ ಮರೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋದ ಪುರದ ಹೆಸರು 'ಏಕಚಿತ್ರಪುರ' ಅಥವಾ 'ಏಕಚಕ್ರಪುರ'. ಈ ಪುರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ವೇಷವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಅತ್ಯಂತ ಬಡತನದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಸಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಊರಿನವರ ಮನೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಹಾಕುತ್ತಾ, ಗಂಜಿಯನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥಾಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವನ್ನು ಏಕಚಿತ್ರಪುರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ ಭೀಮನು ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಧರ್ಮರಾಯನ ವಿನಂತಿಯಂತೆ ಈ ಊರಿಗೆ 'ಪಾಂಡವಪುರ' ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೨: ೨. ಮದುವೆಯ ಚಪ್ಪರ ಯಾರ ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು?

ಉತ್ತರ: ಮದುವೆಯ ಚಪ್ಪರವನ್ನು ಏಕಚಿತ್ರಪುರದಲ್ಲಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಾದ ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು. ಕಣಕಭಟ್ಟ ಮತ್ತು ಅವರ ಧರ್ಮಪತ್ನಿ ಸುಬ್ಬಮ್ಮನವರ ಏಕೈಕ ಮಗನಾದ ಆನಂತಭಟ್ಟನ ಮದುವೆಯು ಆ ದಿನ ನಿಗದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮದುವೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರ ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ಭಾರಿ ವೈಭೋಗ ಮತ್ತು ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಮದುವೆಯ ಚಪ್ಪರವನ್ನು ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು. ನೆಂಟರಿಷ್ಟರೆಲ್ಲರೂ ಮದುವೆಯ ಸಂಭ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅದೇ ದಿನ ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಗೆ ಬಕಾಸುರ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವ ಸರದಿ ಬಂದೊದಗಿದ್ದರಿಂದ, ಮದುವೆಯ ಚಪ್ಪರದಲ್ಲೇ ಆ ಕುಟುಂಬವು ತೀವ್ರ ಶೋಕ ಮತ್ತು ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತ್ತು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೩: ೩. ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದಂಪತಿಗಳ ಹೆಸರೇನು?

ಉತ್ತರ: ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತದ 'ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದ ಪರ್ವ' ಪಠ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದಂಪತಿಗಳ ಹೆಸರು 'ಕಣಕಭಟ್ಟರು' ಮತ್ತು 'ಸುಬ್ಬಮ್ಮ'. ಇವರು ಏಕಚಿತ್ರಪುರದಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದವರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರಿಗೆ ಆನಂತಭಟ್ಟ ಎಂಬ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನಿದ್ದನು. ಕಣಕಭಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಸುಬ್ಬಮ್ಮನವರು ತಮ್ಮ ಏಕೈಕ ಮಗನಿಗೆ ಮದುವೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಶುಭ ದಿನದಂದೇ ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ಹೋಗಬೇಕಾದ ಪ್ರಸಂಗ ಬಂದಾಗ ತೀವ್ರ ಶೋಕಕ್ಕೊಳಗಾದರು. ತಾಯಿಯಾದ ಕುಂತಿಯು ಈ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದಂಪತಿಗಳ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ಕಂಡು, ಅವರಿಗೆ ಅಭಯ ನೀಡಿ ತನ್ನ ಮಗ ಭೀಮನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟಳು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೪: ೪. ಬಕಾಸುರನೊಂದಿಗೆ ಊರಿನವರು ಏನೆಂದು ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು?

ಉತ್ತರ: ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನೆಂಬ ಕ್ರೂರ ರಾಕ್ಷಸನು ಪ್ರತಿದಿನ ಊರಿನ ಜನರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ಪೀಡಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಆ ರಾಕ್ಷಸನ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಊರಿನ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿ ಒಂದು ಸಮ್ಮಿ (ಸಮಿತಿ) ಮಾಡಿ ಬಕಾಸುರನೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ, ಪ್ರತಿದಿನ ಊರಿನ ಒಂದು ಮನೆಯವರು ೧೨ ಪಲ್ಲದ ಅಕ್ಕಿಯ ಅನ್ನ, ವಿವಿಧ ತಿನ್ನುವ ಪದಾರ್ಥಗಳು, ಎರಡೆತ್ತುಗಳ ಗಾಡಿ ಹಾಗೂ ಗಾಡಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು (ಆಳು) ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ಊರಿನವರು ರಾಕ್ಷಸನ ಉಪದ್ರವದಿಂದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.

ಆ) ೫ ಅಂಕದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ತರಗಳು 

ಪ್ರಶ್ನೆ ೫: ೫. ಭೀಮ ಕುಂತಿ ಧರ್ಮರಾಯ ಮಾತಿನ ವಿಚಾರ ಏನಾಗಿತ್ತು? ಬರೆಯಿರಿ.

ಉತ್ತರ: ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದ ದುಃಖವನ್ನು ಕಂಡ ಕುಂತಿಯು, ಅವರ ಏಕೈಕ ಮಗನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ತನ್ನ ಐದು ಜನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಭೀಮನನ್ನು ಬಕಾಸುರನ ಬಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸುವುದಾಗಿ ಮಾತಿಕೊಟ್ಟು ಹಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಧರ್ಮರಾಯನನ್ನು ಕುರಿತು, 'ಕಂದಾ ಧರ್ಮರಾಯ, ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗನಿಗೆ ಮದುವೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಇಂದು ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಆಹಾರ ಕಳುಹಿಸುವ ಸರದಿ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ತಂದೆ-ತಾಯಿ-ಮಗ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾಗಿ ರೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾನು ಆ ತಾಯಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳಿ, ನಿನ್ನ ಮಗನ ಬದಲು ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಮಾತು ಕೊಟ್ಟು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ' ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದಳು. ಧರ್ಮರಾಯನು ತಾಯಿಯ ತ್ಯಾಗಮಯ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಗೌರವ ನೀಡಿ, ಧರ್ಮರಕ್ಷಣೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಮ್ಮತಿ ಸೂಚಿಸಿದನು. ಅದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಭೀಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಜುನರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿದರು. ಕುಂತಿಯು ಭೀಮನ ಬಳಿ ಬಂದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ, ಬಕಾಸುರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಸಿದಾಗ, ಭೀಮನು ಕಳವಳಗೊಳ್ಳದೆ ಅತ್ಯಂತ ಆನಂದದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು. 'ಅಮ್ಮಾ! ಬಹಳ ದಿನಗಳಿಂದ ಹೊಟ್ಟೆತುಂಬ ಊಟ ಮಾಡಿ ಬಾಳ ದಿನವಾಗಿತ್ತು. ಇಂದಾದರೂ ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿ ಅನ್ನ ಸಿಗುತ್ತದಲ್ಲಾ!' ಎಂದು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು, ತಾಯಿಯ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದು ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಗೆ ದಾಪುಗಾಲಿಡುತ್ತಾ ಧಾವಿಸಿದನು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೬: ೬. ಬಕಾಸುರನೊಂದಿಗೆ ಊರಿನವರು ಏನೆಂದು ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು? (ವಿವರವಾದ ಉತ್ತರ)

ಉತ್ತರ: ಏಕಚಿತ್ರಪುರ ಎಂಬ ನಗರದ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬಕಾಸುರನೆಂಬ ಅತ್ಯಂತ ಬಲಶಾಲಿ ಹಾಗೂ ಕ್ರೂರ ರಾಕ್ಷಸನು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನು ಪ್ರತಿದಿನ ಊರಿನೊಳಗೆ ನುಗ್ಗಿ, ಸಿಕ್ಕಸಿಕ್ಕ ಜನರನ್ನು, ದನಕರುಗಳನ್ನು ಕೊಂದು ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಇಡೀ ಊರನ್ನು ಗೋಳುಹೊಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನು. ರಾಕ್ಷಸನ ಈ ಉಪದ್ರವದಿಂದ ಇಡೀ ನಗರವೇ ಭಯಭೀತಗೊಂಡಿತ್ತು. ಕೊನೆಗೆ ಊರಿನ ಹಿರಿಯರು, ಪಟೇಲ್ ಮುದ್ದೇಗೌಡರು ಹಾಗೂ ಊರಿನ ಪ್ರಜೆಗಳೆಲ್ಲರೂ ಸಮ್ಮಿ (ಸಮಿತಿ) ಕೂಡಿ, ರಾಕ್ಷಸನ ಹಾವಳಿಯಿಂದ ಊರನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಕಾಸುರನ ಬಳಿ ಹೋಗಿ ಒಂದು ಕಠಿಣ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಆ ಒಪ್ಪಂದದ ಮುಖ್ಯ ನಿಯಮಗಳೆಂದರೆ:

೧. ಪ್ರತಿದಿನ ಊರಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮನೆಯವರು ಸರದಿಯಂತೆ ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬೇಕು.

೨. ಆಹಾರವಾಗಿ ೧೨ ಪಲ್ಲದ ಅಕ್ಕಿಯಿಂದ ಮಾಡಿದ ಬಿಸಿಬಿಸಿ ಅನ್ನದ ರಾಶಿ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ವಿವಿಧ ಭಕ್ಷ್ಯ-ಭೋಜ್ಯಗಳು, ಪರಮಾನ್ನಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಬೇಕು.

೩. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಎರಡೆತ್ತುಗಳ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಿ, ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪದ ಗಡಿಗೆಗಳನ್ನು ಇಡಬೇಕು.

೪. ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ, ಆಹಾರದ ಗಾಡಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಹಾಗೂ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಕೊನೆಯ ತುತ್ತಿನ ಮನುಷ್ಯ ಆಹಾರವಾಗಲು ಊರಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮನೆಯಿಂದ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು (ಆಳು) ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡಬೇಕು.

ಈ ಭಯಾನಕ ಒಪ್ಪಂದದಿಂದಾಗಿ ಊರಿನ ಜನರು ನಿತ್ಯವೂ ಮರಣಭಯದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮಗನ ಮದುವೆಯ ದಿನವೇ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಈ ಸರದಿ ಬಂದಾಗ, ಊರಿನ ಪಟೇಲರು ಮತ್ತು ತಳವಾರರು ಬಂದು ಆಹಾರ ಹಾಗೂ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದ್ದರು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೭: ೭. ಏಕಚಕ್ರಪುರದಲ್ಲಿ ಕುಂತಿ ಯಾರಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳಿದಳು ಹಾಗು ಅವಳು ಕೈಗೊಂಡ ನಿರ್ಧಾರವೇನು?

ಉತ್ತರ: ಏಕಚಕ್ರಪುರದಲ್ಲಿ (ಏಕಚಿತ್ರಪುರ) ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ಮನೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಕೊಟ್ಟಣ ಕುಟ್ಟಿ ನುಚ್ಚಕ್ಕಿ ತಂದು ಗಂಜಿ ಕಾಯಿಸಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಾಕುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಒಂದು ದಿನ ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಕಣಕಭಟ್ಟರೆಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಮನೆಯ ಹತ್ತಿರ ಬಂದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯ ಚಪ್ಪರ ಹಾಕಿದ್ದರೂ ಒಳಗಡೆಯಿಂದ ಭಾರಿ ಗೋಳು ಮತ್ತು ಅಳುವಿನ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿಸಿತು. ಕುಂತಿಯು ಒಳಗೆ ಹೋಗಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಹೆಂಡತಿ ಸುಬ್ಬಮ್ಮ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದವರೆಲ್ಲರೂ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡಳು. ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವನ್ನು ವಿಚಾರಿಸಿದಾಗ, 'ಇಂದು ನನ್ನ ಮಗನ ಮದುವೆ, ಆದರೆ ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಆಹಾರ ಕಳುಹಿಸುವ ಸರದಿ ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಮಗನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬೇಕೇ, ತಂದೆಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬೇಕೇ ಎಂದು ತಿಳಿಯದೇ ಶೋಕಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ' ಎಂದು ವೃದ್ಧೆಯೊಬ್ಬಳು ತಿಳಿಸಿದಳು. ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಕುಂತಿಯು ತೀವ್ರ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಸುಬ್ಬಮ್ಮನ ಬಳಿ ಬಂದು ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳಿದಳು:

'ಅಮ್ಮಾ ಸುಬ್ಬಮ್ಮ, ಅಳುಬ್ಯಾಡ ತಾಯಿ! ನನಗೆ ಐದು ಜನ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನನ್ನು ಸಾಕುವುದು ನನಗೇ ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗ, ಇಂದು ಅವನ ಮದುವೆಯ ಶುಭ ದಿನ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿನ್ನ ಮಗನ ಬದಲಾಗಿ ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಆ ರಾಕ್ಷಸನ ಹತ್ತಿರಕ್ಕೆ ನಾನು ಕಳುಹಿಸಿಕೊಡುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಅಭಯ ನೀಡಿದಳು.

ಕುಂತಿಯು ಕೈಗೊಂಡ ನಿರ್ಧಾರವೆಂದರೆ: ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದ ಏಕೈಕ ಮಗನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು, ತನ್ನ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಮಗನಾದ ಭೀಮನನ್ನೇ ಬಕಾಸುರನ ಭೋಜನವಾಗಿ ಕಳುಹಿಸುವುದು. ಈ ಮೂಲಕ ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ತನ್ನ ಪರಮ ಕರುಣೆ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗಶೀಲತೆಯನ್ನು ಮೆರೆದಳು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೮: ೮. ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬ ಸಮಸ್ಯೆಯೇನು? ಕುಂತಿಯಮ್ಮ ಹೇಗೆ ಬಗೆಹರಿಸಿದಳು?

ಉತ್ತರ: ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಬಂದೊದಗಿದ ಮಹಾ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದರೆ – ಬಕಾಸುರ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವ ಸರದಿ ಆ ದಿನ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ, ಅದೇ ದಿನ ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಏಕೈಕ ಮಗ ಆನಂತಭಟ್ಟನ ಮದುವೆ ನಿಗದಿಯಾಗಿ ಭಾರಿ ವೈಭೋಗದ ಸಂಭ್ರಮ ನೆರವೇರುತ್ತಿತ್ತು. ನೆಂಟರಿಷ್ಟರೆಲ್ಲರೂ ಆಗಮಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಊರಿನ ಪಟೇಲ್ ಮುದ್ದೇಗೌಡರು ತಳವಾರರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿ, '೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿ ಅನ್ನ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ಆಳನ್ನು ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಕಳುಹಿಸಬೇಕು' ಎಂದು ಖಡಕ್ ಆದೇಶ ನೀಡಿದರು. ಆಗ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ 'ತಾಯಿಗೆ ಕಷ್ಟ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಂದೆ ಹೋಗಲು ಸಿದ್ಧನಾದರೆ, ತಂದೆಗೆ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮಗ ಹೋಗಲು ಸಿದ್ಧನಾದನು'. ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗದ ಈ ಧರ್ಮಸಂಕಟದಿಂದ ಇಡೀ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬವೇ ಶೋಕಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತ್ತು.

ಕುಂತಿಯಮ್ಮ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಿದ ವಿಧಾನ:

೧. ಕುಂತಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದಂಪತಿಗಳ ಅಳುವನ್ನು ಕಂಡು, ತಕ್ಷಣವೇ ಸುಬ್ಬಮ್ಮನಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳಿ ಅಭಯ ನೀಡಿದಳು.

೨. 'ನಿಮ್ಮ ಮಗನ ಮದುವೆ ನೆರವೇರಲಿ, ಅವನ ಬದಲು ನನ್ನ ಐದು ಜನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಭೀಮನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದಳು.

೩. ಹಟ್ಟಿಗೆ ಬಂದು ಧರ್ಮರಾಯನ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದು, ಭೀಮನನ್ನು ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸಿದಳು.

೪. ಭೀಮನು ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿ ಅನ್ನ ಮತ್ತು ಭಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಉಂಡು, ಬಕಾಸುರನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅವನನ್ನು ವಧಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದಳು.

ಈ ರೀತಿ ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದ ಮಗನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿ, ಇಡೀ ಏಕಚಿತ್ರಪುರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ರಾಕ್ಷಸ ಗಂಡಾಂತರವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಗೆಹರಿಸಿದಳು.

ಇ) ೧೦ ಅಂಕದ ದೀರ್ಘ ಉತ್ತರಗಳು (Answer in ~1 Page Detailed Analysis Each)

ಪ್ರಶ್ನೆ ೯: ೯. ಭೀಮ ಬಕಾಸುರ ಭೇಟಿ ಯುದ್ಧ ಕುರಿತು ಬರೆಯಿರಿ.

ಉತ್ತರ: 'ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತ'ದ 'ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದ ಪರ್ವ' ಕಾವ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭೀಮ ಮತ್ತು ಬಕಾಸುರನ ನಡುವಿನ ಭೇಟಿ ಹಾಗೂ ಯುದ್ಧದ ಸನ್ನಿವೇಶವು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಜನಪದ ನಗೆಯ ಸೊಗಡಿನಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬಂದಿದೆ.

೧. ಭೀಮನ ಪ್ರಯಾಣ ಮತ್ತು ಭೋಜನ:

ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿಯ ಅನ್ನ, ಕಳುಗ ಅನ್ನ, ಪರಮಾನ್ನಗಳು, ಹಾಲು, ಮೊಸರು ಹಾಗೂ ತುಪ್ಪದ ಗಡಿಗೆಗಳನ್ನು ಎರಡೆತ್ತುಗಳ ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಭೀಮಣ್ಣನು ಗಾಡಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾ, ಮಾರ್ಗಮಧ್ಯದಲ್ಲೇ ರಾಕ್ಷಸನಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದ ಅನ್ನದ ರಾಶಿಯನ್ನೆಲ್ಲಾ ತಾನೇ ಉಂಡೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬಾಯಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳತೊಡಗಿದನು. ಹಾಲು, ಮೊಸರು, ತುಪ್ಪದ ಗಡಿಗೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಗಟಗಟನೆ ಕುಡಿದನು. 'ಗವ್ಯಗವ್ವ' ಎಂದು ನುಂಗಿದರೂ ಭೀಮನ ಅಪಾರ ಹಸಿವಿಗೆ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಲೇ ಇಲ್ಲ! ಕೊನೆಗೆ ತಾಂಬೂಲವನ್ನು ಅಗಿಯುತ್ತಾ ಬಕಾಸುರನಿದ್ದ ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದನು.

೨. ಬಕಾಸುರನ ಕೋಪ ಮತ್ತು ಭೀಮನ ಪರಾಕ್ರಮ:

ತನ್ನ ಆಹಾರವನ್ನು ತಾನೇ ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಬಂದ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಂಡು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನು ಮಹಾ ಕೋಪಗೊಂಡನು. ಅವನು ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಭೀಮನ ಮೇಲೆ ಎಸೆದನು. ಆಗ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಭೀಮಣ್ಣನು ಆ ಕಲ್ಲುಗುಂಡುಗಳನ್ನು 'ಉಫ್' ಎಂದು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಉದಿಬಿಟ್ಟನು! ರಾಕ್ಷಸನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕಂಡು ಭೀಮನು ಗರ್ಜಿಸಿ:

'ಎಲೋ ರಕ್ಕಸ! ನಿನ್ನ ಸೊಕ್ಕನ್ನು ಮುರಿದು, ರೆಕ್ಕೆಪುಕ್ಕ ಮುರಿದ ಹಕ್ಕಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ!' ಎಂದು ಸವಾಲು ಹಾಕಿದನು.

೩. ಭೀಕರ ಯುದ್ಧ ಹಾಗೂ ಬಕಾಸುರನ ವಧೆ:

ಭೀಮಣ್ಣನು ಧಾವಿಸಿ ಹೋಗಿ ಬಕಾಸುರನಿಗೆ ಒಂದೇ ಏಟು ಜೋರಾಗಿ ಗುದ್ದಿದನು. ಆ ಏಟಿಗೆ ರಾಕ್ಷಸನು ಲಬಲಬನೆ ಬಾಯಿ ಬಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದನು. ಭೀಮನು ಅವನನ್ನು ಝಾಡಿಸಿ ಒದೆದಾಗ ರಾಕ್ಷಸನು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಗೆ ಹೋಗಿ ಬಿದ್ದನು. ತಕ್ಷಣವೇ ಭೀಮನು ಬಕಾಸುರನ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಬಿಗಿದು ಹಿಡಿದು, ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಮೂರು ಸುತ್ತು ಸುತ್ತಿ ರಭಸದಿಂದ ತೂರಿದನು! ಆಕಾಶದಿಂದ ಬಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನು ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಿಗೆ 'ಧೂಪ್' ಎಂದು ಬಿದ್ದು ತಕ್ಷಣವೇ ಪ್ರಾಣ ಬಿಟ್ಟನು.

೪. ಯುದ್ಧದ ನಂತರದ ಪರಿಣಾಮ:

ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದ ನಂತರ ಭೀಮನು ಶಾಂತವಾಗಿ ಕುಂಬಾರ ಗುಂಡಯ್ಯನ ಗಾರ್ಡಿ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದು ನಿದ್ರಿಸಿದನು. ಮರುದಿನ ಮುಂಜಾನೆ ಊರಿನ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ಕಾಗೆ-ಹದ್ದುಗಳು ಬಕಾಸುರನ ಹೆಣದ ಮೇಲೆ ಹಾರಾಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ರಾಕ್ಷಸ ಸತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಹೀಗೆ ಭೀಮಸೇನನು ತನ್ನ ಅಪ್ರತಿಮ ಭುಜಬಲದಿಂದ ಬಕಾಸುರನನ್ನು ವಧಿಸಿ, ಏಕಚಿತ್ರಪುರಕ್ಕೆ ಶಾಶ್ವತ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟನು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೧೦: ೧೦. ಏಕಚಕ್ರ ನಗರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಆಪತ್ತನ್ನು ಹೇಗೆ? ಯಾರಿಂದ ಬಗೆಹರಿಸಿದಳು?

ಉತ್ತರ: ಏಕಚಿತ್ರಪುರ ಅಥವಾ ಏಕಚಕ್ರನಗರ ಎಂಬ ಸುಂದರ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಬಕಾಸುರನೆಂಬ ದೈತ್ಯ ರಾಕ್ಷಸನಿಂದ ಮಹಾ ಗಂಡಾಂತರ ಬಂದೊದಗಿತ್ತು. ಈ ಆಪತ್ತನ್ನು ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ತನ್ನ ಧೈರ್ಯ, ಕರುಣೆ ಹಾಗೂ ಮಗ ಭೀಮನ ಬಲದಿಂದ ಬಗೆಹರಿಸಿದಳು.

೧. ಏಕಚಕ್ರನಗರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ ಆಪತ್ತಿನ ಸ್ವರೂಪ:

ಊರಿನ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನು ನಿತ್ಯವೂ ಊರಿನ ಜನರನ್ನು, ಜಾನುವಾರುಗಳನ್ನು ಕೊಂದು ತಿನ್ನುತ್ತಾ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸಿದ್ದನು. ಅವನ ಭೀತಿಗೆ ಹೆದರಿದ ಊರಿನ ಜನರು ಪ್ರತಿದಿನ ೧೨ ಪಲ್ಲದ ಅಕ್ಕಿಯ ಅನ್ನ, ಭಕ್ಷ್ಯಗಳು, ಎರಡೆತ್ತುಗಳ ಗಾಡಿ ಹಾಗೂ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಸರದಿಯಂತೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಕ್ರೂರ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿದಿನ ಊರಿನ ಒಂದು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮರಣದ ಕಳವಳ ಆವರಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಕಣಕಭಟ್ಟರ ಮಗನ ಮದುವೆಯ ದಿನವೇ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಈ ಆಪತ್ತು ಬಂದಾಗ ಇಡೀ ಕುಟುಂಬವೇ ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿತ್ತು.

೨. ಕುಂತಿಯ ಪ್ರವೇಶ ಮತ್ತು ಆಪತ್ತು ಬಗೆಹರಿಸಿದ ಹಂತಗಳು:

ಈ ಘೋರ ಆಪತ್ತನ್ನು ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ತನ್ನ ವಿವೇಕ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗಶೀಲತೆಯಿಂದ ಬಗೆಹರಿಸಿದಳು:

ಅ) ಸಾಂತ್ವನ ಮತ್ತು ಅಭಯ: ಕೊಟ್ಟಣ ಕುಟ್ಟಲು ಬಂದ ಕುಂತಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬದ ದುಃಖವನ್ನು ಕಂಡು, 'ಅಳುಬ್ಯಾಡ ತಾಯಿ, ನಿನ್ನ ಏಕೈಕ ಮಗನ ಮದುವೆ ನೆರವೇರಲಿ. ಅವನ ಬದಲು ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳಿ ಅಭಯ ನೀಡಿದಳು.

ಆ) ಧರ್ಮರಾಯನ ಒಪ್ಪಿಗೆ: ಹಟ್ಟಿಗೆ ಬಂದ ಕುಂತಿಯು ಧರ್ಮರಾಯನ ಬಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಕಷ್ಟವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ, 'ಒಬ್ಬ ತಾಯಿಗೆ ಒಬ್ಬನೇ ಮಗ, ಅವನ ಬದಲಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮಗನನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಮಾತು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ' ಎಂದು ತಿಳಿಸಿ ಧರ್ಮರಾಯನ ಸಮ್ಮತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಳು.

ಇ) ಭೀಮನ ನಿಯೋಜನೆ: ಭೀಮನ ಅಪಾರ ಬಲ ಮತ್ತು ಸಾಹಸದ ಮೇಲೆ ನಂಬಿಕೆಯಿಟ್ಟ ಕುಂತಿಯು, ಬಕಾಸುರನ ಬಳಿಗೆ ಆಹಾರದ ಗಾಡಿಯೊಂದಿಗೆ ಭೀಮನನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟಳು.

ಈ) ರಾಕ್ಷಸ ಸಂಹಾರ: ೧೨ ಪಲ್ಲದಕ್ಕಿ ಅನ್ನವನ್ನು ಉಂಡು ಬಲಬಂದ ಭೀಮನು, ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಎದುರಿಸಿ, ಅವನ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ತೂರಿ, ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಿದ್ದು ಸಾಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದನು.

೩. ಉಪಸಂಹಾರ:

ಹೀಗೆ ಏಕಚಕ್ರನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಬಕಾಸುರನ ಘೋರ ಗಂಡಾಂತರವನ್ನು ತಾಯಿ ಕುಂತಿಯು ತನ್ನ ಮಹೋನ್ನತ ತ್ಯಾಗಬುದ್ಧಿ, ವಿವೇಕ ಹಾಗೂ ಮಗ ಭೀಮನ ಭುಜಬಲದ ಮೂಲಕ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಗೆಹರಿಸಿ, ಊರಿನ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಅಭಯವನ್ನು ನೀಡಿದಳು.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೧೧: ೧೧. ಏಕಚಕ್ರನಗರಿ ಪಾಂಡವಪುರ ಆದದ್ದು ಹೇಗೆ?

ಉತ್ತರ: ಜನಪದ ಮಹಾಭಾರತದ 'ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದ ಪರ್ವ' ಕಾವ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಏಕಚಿತ್ರಪುರ ಅಥವಾ ಏಕಚಕ್ರನಗರಿಯು 'ಪಾಂಡವಪುರ' ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣಗೊಂಡ ಸುಂದರ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.

೧. ರಾಕ್ಷಸ ಸಂಹಾರದ ನಂತರ ಊರಿನವರ ಆತಂಕ:

ರಾತ್ರಿ ಭೀಮನು ಬಕಾಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿ, ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ತೂರಿ ಏಕಚಿತ್ರಪುರದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಕೆಡವಿದ ನಂತರ, ನಸುಕಿನ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ (ಬೆಳ್ಳಿ ಮೂಡಿ ಬೆಳಕರಿದು ಬಂದಾಗ) ಕೋಟೆಯ ಬಾಗಿಲು ತೆಗೆಯಲು ಬಂದ ಜನರಿಗೆ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಆಕೃತಿ ಮಲಗಿರುವುದು ಕಂಡಿತು. ಬಕಾಸುರನೇ ಮಲಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಊರಿನವರೆಲ್ಲರೂ ದಡ್ಡನೆ ಬಾಗಿಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ತರತರದ ಹದ್ದು ಮತ್ತು ಕಾಗೆಗಳು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಆಡುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಪಂಚಾಯಿತಿಯವರು ಕಂಡು, ಬಕಾಸುರನು ಸತ್ತುಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು.

೨. ಭೀಮನ ಹುಡುಕಾಟ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಕೆ:

ಬಕಾಸುರ ಸತ್ತಿರುವುದು ಖಚಿತವಾದ ಮೇಲೆ, ಊರಿನ ಪಟೇಲ್ ಮುದ್ದೇಗೌಡರು ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರು 'ಆ ಮುದುಕಮ್ಮನ ಮಗ ಎಲ್ಲೋದ?' ಎಂದು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಕುಂಬಾರ ಗುಂಡಯ್ಯನ ಗಾರ್ಡಿ ಮನೆಗೆ ಬಂದರು. ಅಲ್ಲಿ ಭೀಮನು ನಿಶ್ಚಿಂತೆಯಿಂದ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಕುಂತಿಯು ಭೀಮನನ್ನು ಎಚ್ಚರಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ಭೀಮನು ತಾಯಿಯ ಪಾದಗಳನ್ನು ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದನು. ಊರಿನ ಮುಖಂಡರು ಮತ್ತು ಪ್ರಜೆಗಳು ಭೀಮನ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ತಲೆಬಾಗಿ, 'ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಕೊಂದು ನಮ್ಮೂರನ್ನು ಉಳಿಸಿದ ಪುಣ್ಯಾತ್ಮನೇ ನಮಗೆ ಪಾಳೇಗಾರ (ಆಳರಸ) ಆಗಬೇಕು' ಎಂದು ಧರ್ಮರಾಯನಲ್ಲಿ ವಿನಂತಿಸಿಕೊಂಡರು.

೩. ಧರ್ಮರಾಯನ ನಮ್ರತೆ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವಪುರ ನಾಮಕರಣ:

ಗ್ರಾಮಸ್ಥರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ಧರ್ಮರಾಯನು ಅತ್ಯಂತ ನಮ್ರತೆಯಿಂದ ಧರ್ಮದ ಮಾತನ್ನಾಡಿದನು:

'ಗೌಡ್ರೇ ಮುದ್ದೇಗೌಡ್ರೇ, ನೀವು ಹಿರಿಯರು. ನೀವು ತೋರುತ್ತಿರುವ ಪ್ರೀತಿ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹಿರಿದಾದದ್ದು. ನಿಮ್ಮ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಮಗೊಂದು ಕೀರ್ತಿ ಸಿಕ್ಕಂತಾಯಿತು. ಈ ಗೌರವವೇ ನಮಗೆ ಸಾಕು. ನಮಗೆ ಬಹುಮಾನ (ಬೋಮಾನ) ನೀಡಬೇಕು ಎಂದಿದ್ದರೆ, ಆ ಪಾಂಡವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಊರಿಗೆ ಪಾಂಡವಪುರ ಎಂದು ಕರೆದರೆ ಅಷ್ಟೇ ಸಾಕ್ರಪ್ಪ!' ಎಂದು ವಿನಂತಿಸಿದನು.

೪. ಉಪಸಂಹಾರ:

ಧರ್ಮರಾಯನ ಈ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಮಾತಿಗೆ ಊರಿನವರೆಲ್ಲರೂ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ಹೀಗೆ ಪಾಂಡವರ ತ್ಯಾಗ, ಭೀಮನ ಸಾಹಸ ಹಾಗೂ ಧರ್ಮರಾಯನ ವಿನಮ್ರತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಏಕಚಕ್ರನಗರಿಯು 'ಪಾಂಡವಪುರ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಅಮರವಾಯಿತು.