ನಾಡದೇವಿಯೇ

 

ನಾಡದೇವಿಯೇ

 ಪ್ರೊ. ಕೆ. ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ('ನಿತ್ಯೋತ್ಸವ ಕವಿ')

೧. ಕವಿ ಪರಿಚಯ ಮತ್ತು ಪದ್ಯದ ಹಿನ್ನೆಲೆ

ಪ್ರೊ. ಕೆ. ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ (೧೯೩೬ - ೨೦೨೦) ಅವರು ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದ ಪ್ರಮುಖ ನವೋದಯ ಮತ್ತು ಭಾವಗೀತೆ ಕವಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ದೇವನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಭೂವಿಜ್ಞಾನ (Geology) ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದ ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂವೇದನಾಶೀಲತೆ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಕವಿತೆಗಳಿಂದ ಕನ್ನಡಿಗರ ಹೃದಯ ಗೆದ್ದವರು. ೧೯೭೮ರಲ್ಲಿ ಇವರ ಭಾವಗೀತೆಗಳ ಪ್ರಥಮ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ 'ನಿತ್ಯೋತ್ಸವ' ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ ಅಭೂತಪೂರ್ವ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇವರನ್ನು 'ನಿತ್ಯೋತ್ಸವ ಕವಿ' ಎಂದೇ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಇವರ ಪ್ರಮುಖ ಕವನ ಸಂಕಲನಗಳು: 'ಮನಸು ಗಾಂಧಿಬಜಾರು', 'ನಿತ್ಯೋತ್ಸವ', 'ಕುರಿಗಳು ಸಾರ್ ಕುರಿಗಳು', 'ಬೆಣ್ಣೆಗೆದ್ದ ನಮ್ಮ ಕೃಷ್ಣ', 'ಭಾರತವು ನಮ್ಮ ದೇಶ' (ಸಾರ್ ರೇ ಜಹಾಂಸೇ ಅಚ್ಚಾ ಕವಿತೆಯ ಕನ್ನಡ ಅನುವಾದ) ಮುಂತಾದವು. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರಿಗೆ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಪಂಪ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ರಾಜ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹಾಗೂ ೭೩ನೇ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯ ಗೌರವಗಳು ಲಭಿಸಿವೆ.

ಪದ್ಯದ ಹಿನ್ನೆಲೆ:

'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ದಾರುಣ ಆರ್ಥಿಕ ತಾರತಮ್ಯ, ಶೋಷಣೆ, ಬಡವ-ಶ್ರೀಮಂತ ಎಂಬ ಕಂದಕ ಹಾಗೂ ಸ್ವಾರ್ಥ ಮನೋಭಾವನೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕವಿ ಎತ್ತಿದ ವೈಚಾರಿಕ ಧ್ವನಿಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತ ಮಾತೆ ಅಥವಾ ನಾಡದೇವಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನೂ ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಮಗುವಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಅಸಮಾನತೆಯು ಕವಿಯ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕಲಕುತ್ತದೆ. ಬಡತನದಿಂದ ನರಳುವ ಜೀವಗಳ ನೋವು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ಆಡಂಬರದ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಕವಿ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿಸಿ ಕವಿತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿ 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ'ಯ ಮೂಲಕ ಅನ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ತಿದ್ದಿ ಸಮಾಜವನ್ನು ಸನ್ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ತರುವುದೇ ಈ ಕವಿತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.

೨. ಮೂಲ ಪದ್ಯ ಮತ್ತು ಚರಣವಾರ ವಿಸ್ತೃತ ಭಾವಾರ್ಥ

ಚರಣ ೧

📌 ಮೂಲ ಕವನ ಭಾಗ

ನಾಡ ದೇವೀಯೇ ಕಂಡೆ ನಿನ್ನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಎಂಥ ದೃಶ್ಯ

ನೋವು ನಲಿವು ಸಮ್ಮಿಶ್ರದಲ್ಲಿ ಎದೆಯಾಯಿತದಕೆ ವಶ್ಯ

ಒಂದೇ ಎದೆಯ ಹಾಲು ಕುಡಿದವರ ನಡುವೆ ಎಷ್ಟೋಂದು ಭೇದ ತಾಯೇ

ಒಂದೇ ನೆಲದ ರಸ ಹೀರಲೇನು ¹ಹಿ ಕಹಿಯ ರುಚಿಯ ಕಾಯೇ

ಭಾವಾರ್ಥ: ಕವಿ ನಾಡದೇವಿಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: 'ಓ ನಾಡದೇವಿಯೇ, ನಿನ್ನ ವಿಶಾಲವಾದ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಎಂತಹ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಹಾಗೂ ವಿಸ್ಮಯಕಾರಿ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ನಾನು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದೇನೆ! ನೋವು ಮತ್ತು ನಲಿವುಗಳು ಒಂದೆಡೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಈ ವಿಚಿತ್ರ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಕಂಡು ನನ್ನ ಹೃದಯವು ತವಕಗೊಂಡು ಅದಕ್ಕೆ ವಶವಾಯಿತು. ಓ ತಾಯಿಯೇ, ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಎದೆಯ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು ಬೆಳೆದ ಸಹೋದರರಾದ ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವೆ ಎಷ್ಟೊಂದು ಭೇದ-ಭಾವಗಳು, ಅಸಮಾನತೆಗಳು! ಒಂದೇ ನೆಲದ ರಸ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಹೀರಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗಿಡದಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಕಹಿ ಹಣ್ಣುಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಿಡುವಂತೆ, ಒಂದೇ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜನರ ನಡುವೆ ಇಂತಹ ರಸಭಂಗ ಮತ್ತು ವೈಷಮ್ಯವೇಕೆ?'

ಚರಣ ೨

📌 ಮೂಲ ಕವನ ಭಾಗ

ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಕಂಗಟ್ಟು ಎಡವಿ ತಡವರಿಸುವುತಿರಲು ಮಂದೀ

ಕಡೆಗಣಿಸುತ್ತವರ ನಡೆದಿರುವನೊಬ್ಬ ಸ್ವಹಿತಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದುದೊಂದಿ

ಸಂಸ್ಕಾರವಿಲ್ಲ ಹೆಣಕೆಂದು ತಲೆಗೆ ಕೈ ಹೊತ್ತ ಬಡವನೊಬ್ಬ

ಇನ್ನೊಬ್ಬ ತಾನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ವೈಭವದ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬ

ಭಾವಾರ್ಥ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿರುವ ವಿಷಮತೆಯನ್ನು ಕವಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಂತೆ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ: 'ಅಜ್ಞಾನ, ಬಡತನ ಮತ್ತು ದಾರಿದ್ರ್ಯದ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಮಾಜದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು ದಾರಿ ಕಾಣದೆ ಕಂಗಾಲಾಗಿ ಎಡವಿ ತಡವರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾರ್ಥಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬ ಅವರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಡೆಗಣಿಸಿ, ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಲಾಭ ಮತ್ತು ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದೇ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನುಗ್ಗುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಒಂದೆಡೆ, ತೀರಿಕೊಂಡ ಬಡ ಕುಟುಂಬದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಶವಸಂಸ್ಕಾರ ಮಾಡಲು ಹಣವಿಲ್ಲದೆ, ಅಂತಿಮ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನೂ ನಡೆಸಲಾಗದೆ ದೀನನಾದ ಬಡವನೊಬ್ಬ ತಲೆಗೆ ಕೈಹೊತ್ತು ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಅದೇ ಸಮಾಜದ ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬ ಅತ್ಯಂತ ವಿಜೃಂಭಣೆ ಮತ್ತು ವೈಭವದಿಂದ ತನ್ನ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.'

ಚರಣ ೩

📌 ಮೂಲ ಕವನ ಭಾಗ

ಅನ್ನವಿರದ ಹಸುಳೆಗಳ ತಬ್ಬಿ ಅಳುತ್ತಿರುವ ತಾಯ ಕಂಡೆ

ದುಃಖ ಪೂರ ಉಕ್ಕುಕ್ಕಿ ಮೊರೆಯೆ ಕೊಚ್ಚಿತ್ತು ಬಾಳ ದಂಡೆ

ಹೊಟ್ಟೆ ಹೇಳಿಗೆಯ ಬಿಚ್ಚಿ, ಹಸಿದ ಹಾವನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಕೇಣಕಿ

ಯುಕ್ತಿರಾಗದಲ್ಲಿ ಕುಣಿಸಿ, ದಣಿಸಿ, ನಲಿದಿಹರು ಹಲರು ಬದುಕಿ

ಭಾವಾರ್ಥ: ಬಡತನದ ದಾರುಣತೆಯನ್ನು ಕವಿ ಕರುಣಾರಸದಿಂದ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ: 'ತಿನ್ನಲು ಒಂದು ತುತ್ತು ಅನ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟು ತಾಪತ್ರಯಪಡುತ್ತಿರುವ ಎಳೆಯ ಮಗು/ಹಸುಳೆಗಳನ್ನು ಎದೆಗೆ ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಸಹಾಯಕ ತಾಯಿಯನ್ನು ನಾನು ಕಂಡೆ. ಆಕೆಯ ದುಃಖದ ಪ್ರವಾಹವು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿದು, ಬದುಕಿನ ತೀರವನ್ನೇ (ದಂಡೆಯನ್ನೇ) ಕೊಚ್ಚಿಹಾಕುವಂತಿತ್ತು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಸಮಾಜದ ಧೂರ್ತರು ಬಡವರ ಹಸಿವನ್ನೇ ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಂತ್ರವಾದಿಯು ಹಸಿದ ಹಾವಿನ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಚೀಲವನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿ, ಅದನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಕೆರಳಿಸಿ, ತನ್ನ ಪೀಪಿಯ ಯುಕ್ತಿರಾಗಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹಾವನ್ನು ಕುಣಿಸಿ, ದಣಿಸಿ ಮೋಜು ನೋಡುವಂತೆ, ಬಡಜನರ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಪೀಡಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಸುಖಕ್ಕಾಗಿ ಬದುಕನ್ನು ಕಳೆಗಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.'

ಚರಣ ೪

📌 ಮೂಲ ಕವನ ಭಾಗ

ನರನನ್ನೆಯೇ ಗಾಳವಾಗಿ ಸುತ್ತು ಬಾಳ ניೕರಲ್ಲಿ ನಲಿವನರಿಗೆ

ನಾເວೂಂದು ಎನ್ನುವ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ ನಾಡನರಿಗೆ

ಎಚ್ಚರವನ್ನು ניೕಡಿ ತಿದ್ದುವುತ್ತಲಿರಲಿ ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ,

ತಾಯಿ ಭಾರತೀಯೆ, ಇದುವೆ ನಿನಗೆ ನಾ ಸಲ್ಲಿಪ ಕಾಣಿಕೆ.

ಭಾವಾರ್ಥ: ಕವಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಮತ್ತು ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು: 'ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನನ್ನೇ ಗಾಳವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಜೀವನವೆಂಬ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥದ ಮೀನು ಹಿಡಿಯಲು ಸಂಚು ಹೂಡುವ ಸಮಾಜದ ವಂಚಕರಿಗೆ ಮತ್ತು "ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ" ಎಂಬ ವಿಶ್ವಮಾನವ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ 'ನಾಡನರಿಗಳಿಗೆ' (ಕುತಂತ್ರಿಗಳಿಗೆ) ಕವಿಯ ಭಾವನೆಯು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. 'ಕವಿಭಾವ' ಎಂಬ ಸತ್ಯದ ಬಡಿಗೆಯು ಇಂತಹ ದುಷ್ಟರನ್ನು ತಿದ್ದಿ ಸರಿದಾರಿಗೆ ತರಲಿ. ಓ ತಾಯಿ ಭಾರತೀಯೇ! ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಿ ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಈ ಕಾವ್ಯವೇ ನಾನು ನಿನಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ.'

ಚರಣ ೫

📌 ಮೂಲ ಕವನ ಭಾಗ

ಗುರಿ ಮುಟ್ಟುವುತಿರಲಿ ಈ ಜೀವ ತಾನು, ಹಿಡಿದಗೊಂದು ದಿಟದ ದಾರಿ,

ನಾಡ ದೇವಿಯೇ ಕಂಡೆ ನಿನ್ನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಎಂಥ ದೃಶ್ಯ...

ಭಾವಾರ್ಥ: ಕವಿತೆಯ ಮುಕ್ತಾಯದಲ್ಲಿ ಕವಿ ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತಾರೆ: 'ಮಾನವ ಜೀವವು ಸತ್ಯ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ನಿಜವಾದ (ದಿಟದ) ದಾರಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ತನ್ನ ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯನ್ನು ಮುಟ್ಟುವಂತಾಗಬೇಕು. ನಾಡದೇವಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀವವೂ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ತೊರೆದು ಸನ್ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಬೇಕೆಂಬುದೇ ಕವಿಯ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.'

೩. ಪದ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಆಶಯಗಳು

• ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಾತೃತ್ವ: ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಎದೆಯ ಹಾಲು ಕುಡಿದು, ಒಂದೇ ನೆಲದ ರಸ ಹೀರಿ ಬೆಳೆದ ಮಾನವರೆಲ್ಲರೂ ಸಮಾನರು. ಜಾತಿ, ವರ್ಗ, ಹಣದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಭೇದಭಾವ ಮಾಡುವುದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧ ಎಂಬುದು ಕವಿತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.

• ಆರ್ಥಿಕ ತಾರತಮ್ಯದ ದಾರುಣತೆ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬಡವನೊಬ್ಬ ಸಾವು ಬಿದ್ದಾಗ ಶವಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಗತಿಯಿಲ್ಲದೆ ತಲೆಗೆ ಕೈಹೊತ್ತು ಕುಳಿತಿದ್ದರೆ, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬ ಆಡಂಬರದಿಂದ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬ ಆಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಟು ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಕವಿ ತೆರೆದಿಡುತ್ತಾರೆ.

• ಬಡತನ ಮತ್ತು ಶೋಷಣೆಯ ಖಂಡನೆ: ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುವ ಮಗುವನ್ನು ಅಪ್ಪಿ ಅಳುವ ತಾಯಿಯ ಆರ್ತತೆ ಒಂದೆಡೆಯಾದರೆ, ಬಡವರ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಕೆರಳಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ 'ನಾಡನರಿ'ಗಳ ಕ್ರೌರ್ಯವನ್ನು ಕವಿತೆ ಖಂಡಿಸುತ್ತದೆ.

• ಕವಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿ (ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ): ಕವಿಯಾದವನು ಸಮಾಜದ ಅನ್ಯಾಯಗಳಿಗೆ ಮೌನಿಯಾಗಬಾರದು. 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ'ಯ ಮೂಲಕ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ ನಾಡನರಿಗಳನ್ನು ತಿದ್ದಿ ಸರಿದಾರಿಗೆ ತರುವುದೇ ಭಾರತಾಂಭೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಿಜವಾದ ಕಾಣಿಕೆ ಎಂಬುದು ಕವಿಯ ಆಶಯ.

೪. ಪದ್ಯದ ಸಾರಾಂಶ  

ಪ್ರೊ. ಕೆ. ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರ 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಅಸಮಾನತೆ, ಶೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ತಾರತಮ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ಕಾವ್ಯಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಎತ್ತಿದ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಾಗಿದೆ.

ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕವಿ ನಾಡದೇವಿಯ (ಭಾರತಾಂಬೆಯ) ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ತಮಗೆ ಕಂಡುಬಂದ ದೋಮಯ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಕಂಬನಿ ಮಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ಒಂದೇ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು, ಒಂದೇ ನೆಲದ ಸಾರವನ್ನು ಹೀರಿ ಬೆಳೆದ ಮಾನವರ ನಡುವೆ ಎಷ್ಟೊಂದು ವೈಷಮ್ಯ ಮತ್ತು ಭೇದಭಾವಗಳಿವೆ ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದೇ ಗಿಡದ ರಸವನ್ನು ಕುಡಿದ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಕಹಿ ಇರುವಂತೆ, ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ತಾರತಮ್ಯವಿರುವುದು ಕವಿಯ ಹೃದಯವನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕಲಕುತ್ತದೆ.

ಸಮಾಜದ ಕಟು ವಾಸ್ತವವನ್ನು ತೆರೆದಿಡುವ ಕವಿ, ಅಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಬಡತನದ ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಕಂಗಾಲಾಗಿ ತಡವರಿಸುತ್ತಿರುವ ಜನರನ್ನು ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಡೆಗಣಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥ ಸಾಧನೆಗೆ ಮುನ್ನುಗ್ಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ, ಒಂದೆಡೆ ಬಡವನೊಬ್ಬ ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಅಂತಿಮ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಹಣವಿಲ್ಲದೆ ತಲೆಗೆ ಕೈಹೊತ್ತು ಶೋಕಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬ ಶೋಕಿ ಮತ್ತು ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಬಡತನದ ದಾರುಣತೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾ, ಅನ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಮಗುವನ್ನು ಎದೆಗೆ ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಅಳುತ್ತಿರುವ ತಾಯಿಯ ಕರುಣಾಜನಕ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕವಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ತಾಯಿಯ ದುಃಖವು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿದು ಇಡೀ ಬಾಳಿನ ದಂಡೆಯನ್ನೇ ಕೊಚ್ಚಿಹಾಕುವಂತಿದೆ. ಆದರೆ ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳು ಬಡಜನರ ಹಸಿವನ್ನು ತಮ್ಮ ದಾಳವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಮಂತ್ರವಾದಿಯು ಹಸಿದ ಹಾವನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಕೆರಳಿಸಿ ಕುಣಿಸುವಂತೆ, ಬಡವರನ್ನು ದಣಿಸಿ ತಾವಷ್ಟೇ ಸುಖವಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿ ತಮ್ಮ ಕಾವ್ಯದ ಆಶಯವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಗಾಳವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಾಗೂ 'ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ' ಎಂಬ ಸಮಾನತೆಯ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ ಕುತಂತ್ರಿ 'ನಾಡನರಿಗಳಿಗೆ' ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲು 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ' ಸದಾ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರಬೇಕು. ಸಮಾಜದ ತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ತಿದ್ದಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಈ ಕಾವ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯೇ ಕವಿ ಭಾರತ ಮಾತೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪರಮ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀವವೂ ಸತ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದು ತನ್ನ ಸಾರ್ಥಕ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪಬೇಕೆಂಬುದು ಈ ಕವಿತೆಯ ಅಂತಿಮ ಸಂದೇಶವಾಗಿದೆ.

೫. ಪ್ರಮುಖ ಪದಗಳ ಅರ್ಥ (Glossary Table)

ಪದ (Word) ಅರ್ಥ (Meaning / Description)

ಮಡಿಲು ತೊಡೆ / ಆಶ್ರಯ (Lap)

ವಶ್ಯ ವಶವಾದದ್ದು / ಆಕರ್ಷಿತವಾದದ್ದು

ಕಂಗಟ್ಟು ದಿಕ್ಕುತೋಚದೆ ಕಣ್ಣುಗಟ್ಟುವುದು

ಹಸುಳೆ ಎಳೆಯ ಮಗು / ಶಿಶು

ಮೋರೆ ಪ್ರವಾಹ / ನದಿ / ಮುಖ

ಹೇಳಿಗೆ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಚೀಲ / ಗುಟ್ಟು

ನರ ಮನುಷ್ಯ / ಮಾನವ

ನರಿ (ನಾಡನರಿ) ಸ್ವಾರ್ಥಿ / ಕುತಂತ್ರಿ ವ್ಯಕ್ತಿ

ಬಡಿಗೆ ಕೋಲು / ದಂಡನೆ

ದಿಟ ಸತ್ಯ / ನಿಜ

೬. ೨ ಅಂಕದ ೫ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು  

ಪ್ರಶ್ನೆ ೧: 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿ ಕಂಡ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ದೃಶ್ಯ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: ಕವಿ ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು ನಾಡದೇವಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ನೋವು ಮತ್ತು ನಲಿವುಗಳು ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಹಾಲು ಕುಡಿದು, ಒಂದೇ ನೆಲದ ರಸ ಹೀರಿ ಬೆಳೆದ ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವೆ ಆಳವಾದ ಭೇದಭಾವ ಹಾಗೂ ಅಸಮಾನತೆಗಳು ತಾಂಡವವಾಡುತ್ತಿರುವುದೇ ಕವಿ ಕಂಡ ದೋಮಯ ದೃಶ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೨: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬಡವ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕವಿ ಹೇಗೆ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬಡವನೊಬ್ಬ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಹೆಣದ ಅಂತಿಮ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಗತಿಯಿಲ್ಲದೆ ತಲೆಗೆ ಕೈಹೊತ್ತು ಶೋಕಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬ ಅತ್ಯಂತ ವಿಜೃಂಭಣೆ ಹಾಗೂ ಆಡಂಬರದಿಂದ ತನ್ನ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕವಿ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿಸಿ ಆರ್ಥಿಕ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೩: 'ಅನ್ನವಿರದ ಹಸುಳೆಗಳ' ತಾಯಿಯ ನೋವನ್ನು ಕವಿ ಹೇಗೆ ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ತಿನ್ನಲು ಒಂದು ತುತ್ತು ಅನ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ತಾಪತ್ರಯಪಡುತ್ತಿರುವ ಎಳೆಯ ಹಸುಳೆಗಳನ್ನು ಎದೆಗೆ ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಅಳುತ್ತಿರುವ ಅಸಹಾಯಕ ತಾಯಿಯ ಕಣ್ಣೀರಿನ ಪ್ರವಾಹವು, ಜೀವನದ ದಂಡೆಯನ್ನೇ ಕೊಚ್ಚಿಹಾಕುವಷ್ಟು ತೀವ್ರವಾದ ದುಃಖದಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು ಎಂದು ಕವಿ ಕರುಣಾರಸದಿಂದ ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೪: ಕವಿ ಯಾರನ್ನು 'ನಾಡನರಿಗಳು' ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಏಕೆ?

ಉತ್ತರ: ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನನ್ನೇ ಗಾಳವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥವನ್ನು ಈಡೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಂಚಕರನ್ನು ಮತ್ತು "ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ" ಎಂಬ ಸಮಾನತೆಯ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ ಕುತಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಕವಿ 'ನಾಡನರಿಗಳು' ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೫: ಕವಿ ಭಾರತಾಂಭೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಕಾಣಿಕೆ ಯಾವುದು?

ಉತ್ತರ: 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ'ಯ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿ, ದುಷ್ಟರನ್ನು ತಿದ್ದಿ, ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಮೂಡಿಸುವ ಕಾವ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯೇ ಕವಿ ಭಾರತ ಮಾತೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಿಜವಾದ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

೭. ೫ ಅಂಕದ ೫ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು (ಉತ್ತರ: ಸುಮಾರು ೨೫ ಸಾಲು / ೧೫0 ಪದಗಳು)

ಪ್ರಶ್ನೆ ೧: 'ಒಂದೇ ಎದೆಯ ಹಾಲು ಕುಡಿದವರ ನಡುವೆ...' ಎಂಬ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುವ ಕವಿಯ ಆಶಯವೇನು?

ಉತ್ತರ: ಈ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕವಿ ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು ಮಾನವೀಯ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಾತೃತ್ವದ ತತ್ವವನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಎದೆಯ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು ಬೆಳೆದ ಸಹೋದರರಂತೆ ಮಾನವರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ತಾಯಿ ಭಾರತೀಯ ಮಕ್ಕಳು. ಒಂದೇ ನೆಲದ ರಸ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಹೀರಿ ಗಿಡವೊಂದು ಬೆಳೆಯುವಂತೆ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ಮನುಷ್ಯರ ನಡುವೆ ಜಾತಿ, ವರ್ಗ, ಆಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟೊಂದು ಭೇದಭಾವಗಳಿವೆ! ಒಂದೇ ನೆಲದ ರಸ ಹೀರುವ ಗಿಡದಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಕಹಿ ಹಣ್ಣುಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಿಡುವಂತೆ, ಒಂದೇ ನಾಡಿನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ವೈಷಮ್ಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಕಂದಕವಿರುವುದು ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಈ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ತೊರೆದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಸಮಾನತೆಯಿಂದ ಬಾಳಬೇಕೆಂಬುದು ಕವಿಯ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೨: ಬಡವರ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳು ಹೇಗೆ ದುರುಪಯೋಗಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕವಿತೆಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿ.

ಉತ್ತರ: 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿಯು ಬಡವರ ಶೋಷಣೆಯ ನೈಜ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಶೋಷಕರು ಬಡಜನರ ಹಸಿವು ಹಾಗೂ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನೇ ತಮ್ಮ ದಾಳವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಂತ್ರವಾದಿಯೊಬ್ಬ ಹಸಿದ ಹಾವಿನ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಚೀಲವನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿ, ಅದನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಕೆರಳಿಸಿ, ತನ್ನ ಪೀಪಿಯ ಯುಕ್ತಿರಾಗಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹಾವನ್ನು ಕುಣಿಸಿ, ದಣಿಸಿ ತಾನು ಮೋಜು ನೋಡುವಂತೆ, ಸಮಾಜದ ಪ್ರಭಾವಿಗಳು ಬಡವರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪೀಡಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಬಡವರ ಕಣ್ಣೀರಿನ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಸೌಧವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಇಂತಹ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಕವಿ 'ನಾಡನರಿಗಳು' ಎಂದು ಖಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೩: 'ಕತ್ತಲಲ್ಲಿ ಕಂಗಟ್ಟು ಎಡವಿ ತಡವರಿಸುವುತಿರಲು ಮಂದಿ...' ಈ ಸಾಲಿನ ಸಂದರ್ಭ ಮತ್ತು ಭಾವಾರ್ಥವನ್ನು ಬರೆಯಿರಿ.

ಉತ್ತರ: ಸಂದರ್ಭ: ಈ ಸಾಲನ್ನು ಪ್ರೊ. ಕೆ. ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು ರಚಿಸಿರುವ 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯಿಂದ ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿರುವ ಜ್ಞಾನದ ಕೊರತೆ, ಬಡತನ ಮತ್ತು ಅಸಮಾನತೆಯ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ ಕವಿ ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಭಾವಾರ್ಥ: ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬಡತನ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನದ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಗಾಲಾದ ಸಮಾಜದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು ದಾರಿ ಕಾಣದೆ ಎಡವಿ ತಡವರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಸಮಾಜದ ನಾಯಕರು ಅಥವಾ ಸ್ವಾರ್ಥಿ ಜನರು ಈ ಬಡವರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಲಾಭಕ್ಕಷ್ಟೇ ಮುನ್ನುಗ್ಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದೆಡೆ ಶವಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಹಣವಿಲ್ಲದ ಬಡವನಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ವಿಜೃಂಭಣೆಯ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬ ಆಚರಿಸುವ ಶ್ರೀಮಂತನಿದ್ದಾನೆ. ಈ ವಿಪರ್ಯಾಸವನ್ನು ಕವಿ ಇಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೪: 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ'ಯ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಕವಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ.

ಉತ್ತರ: ಕವಿಯಾದವನು ಕೇವಲ ನಿಸರ್ಗದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವವನಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಸಮಾಜದ ಅನ್ಯಾಯಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿಯ ಹರಿಕಾರ. 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿ ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ'ಯನ್ನು ರೂಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ಗಾಳವಾಗಿ ಬಳಸಿ ಶೋಷಿಸುವ ವಂಚಕರಿಗೆ ಮತ್ತು "ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ" ಎಂಬ ಸಮಾನತೆಯ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ ನಾಡನರಿಗಳಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿ, ಅವರನ್ನು ಸರಿದಾರಿಗೆ ತರಲು ಕವಿಯ ಭಾವನೆಯೆಂಬ ಬಡಿಗೆ ಸದಾ ಜಾಗೃತವಾಗಿರಬೇಕು. ಸಮಾಜವನ್ನು ತಿದ್ಧಿ ಸನ್ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ತರುವುದೇ ಕವಿ ಭಾರತಾಂಭೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೫: ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಬಡವ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತನ ನಡವಳಿಕೆಗಳ ನಡುವಿನ ವೈರುಧ್ಯವನ್ನು ಕವಿ ಹೇಗೆ ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ?

ಉತ್ತರ: ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಬಡವ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತನ ಜೀವನದ ವೈರುಧ್ಯವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ದೋಮಯವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಡವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ, ಹೆಣದ ಅಂತಿಮ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮಾಡಲು ಹಣವಿಲ್ಲದೆ ಬಡವನೊಬ್ಬ ತಲೆಗೆ ಕೈಹೊತ್ತು ಅಸಹಾಯಕತೆಯಿಂದ ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಅದೇ ಸಮಾಜದ ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬ ಹಣದ ಕೊಬ್ಬಿನಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ವೈಭವ ಮತ್ತು ಆಡಂಬರದಿಂದ ತನ್ನ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಬಡವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುವ ಮಗುವನ್ನು ಅಪ್ಪಿ ತಾಯಿ ಅಳುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಶ್ರೀಮಂತರು ಬಡವರ ಶ್ರಮವನ್ನು ಶೋಷಿಸಿ ನಲಿಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವೈರುಧ್ಯವು ಸಮಾಜದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆಗೆ ಹಿಡಿದ ಕನ್ನಡಿಯಾಗಿದೆ.

೮. ೧೦ ಅಂಕದ ೨ ದೀರ್ಘ ಪ್ರಶ್ನೋತ್ತರಗಳು  

ಪ್ರಶ್ನೆ ೧: 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಳಕಳಿ, ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯ ಚಿತ್ರಣ ಹಾಗೂ ಸಮಾನತೆಯ ಆಶಯಗಳನ್ನು ಸುದೀರ್ಘವಾಗಿ ಪ್ರಬಂಧ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿ.

ಉತ್ತರ:

ಪ್ರೊ. ಕೆ. ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರ 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯು ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಕವಿತೆಯಾಗಿದೆ. ಕವಿಯು ತಾಯಿ ಭಾರತಾಂಭೆಯ ಅಥವಾ ನಾಡದೇವಿಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ನಿಂತು, ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಆರ್ಥಿಕ ತಾರತಮ್ಯ, ಬಡತನದ ದಾರುಣತೆ ಮತ್ತು ಶೋಷಕರ ಕ್ರೌರ್ಯವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸಂವೇದನಾಶೀಲವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದ್ದಾರೆ.

೧. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಅಸಮಾನತೆ:

ಕವಿತೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕವಿ ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಮಾಜದ ನಡುವಿನ ವೈರುಧ್ಯವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ನಾಡದೇವಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನೂ ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಎದೆಯ ಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿದು ಬೆಳೆದವನು. ಒಂದೇ ಮಣ್ಣಿನ ರಸ ಮತ್ತು ನೀರನ್ನು ಹೀರಿ ಬೆಳೆದ ಗಿಡದಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಕಹಿ ಹಣ್ಣುಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಿಡುವಂತೆ, ಒಂದೇ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜನರ ನಡುವೆ ಇಷ್ಟೊಂದು ಆಳವಾದ ಭೇದಭಾವಗಳೇಕೆ ಎಂದು ಕವಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಗಾಳಿ, ಬೆಳಕು, ನೀರನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಸಮಾಜವು ಭೇದಭಾವದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿದೆ.

೨. ಸಮಾಜದ ಆರ್ಥಿಕ ವೈರುಧ್ಯದ ಕಟು ಚಿತ್ರಣ:

ಸಮಾಜದ ನೈಜ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಕವಿ, ಅಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಬಡತನದ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಗಾಲಾದ ಸಮಾಜದ ಬಡಜನರು ಎಡವಿ ತಡವರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಸಮಾಜದ ನಾಯಕರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಷ್ಟೇ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಬಡವನೊಬ್ಬನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾವು ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಅಂತಿಮ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಗತಿಯಿಲ್ಲದೆ ತಲೆಗೆ ಕೈಹೊತ್ತು ಕುಳಿತಿರುವ ದೃಶ್ಯ ಒಂದೆಡೆಯಾದರೆ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಶ್ರೀಮಂತನೊಬ್ಬ ವೈಭವದಿಂದ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿಪರ್ಯಾಸ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಸಮಾಜದ ಆರ್ಥಿಕ ಕಂದಕವನ್ನು ತೆರೆದಿಡುತ್ತದೆ.

೩. ಬಡತನದ ದಾರುಣತೆ ಮತ್ತು ಶೋಷಣೆ:

ಅನ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟ ಹಸುಳೆಗಳನ್ನು ಅಪ್ಪಿ ಅಳುತ್ತಿರುವ ತಾಯಿಯ ಕಣ್ಣೀರು ಬದುಕಿನ ತೀರವನ್ನೇ ಕೊಚ್ಚಿಹಾಕುವಂತಿದೆ. ಇಂತಹ ಬಡವರ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಶೋಷಕರು ತಮ್ಮ ಧನದಾಹಕ್ಕೆ ಬಳಸಿ, ಮಂತ್ರವಾದಿ ಹಾವನ್ನು ಕುಣಿಸುವಂತೆ ಬಡವರನ್ನು ದಣಿಸಿ ತಾವಷ್ಟೇ ಸುಖವಾಗಿ ಬಾಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಾಜದ ಈ ಕುತಂತ್ರಿಗಳನ್ನು ಕವಿ 'ನಾಡನರಿಗಳು' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

೪. ಕವಿಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ಸಂದೇಶ:

ಕವಿಯು 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ'ಯ ಮೂಲಕ ಇಂತಹ ದುಷ್ಟರಿಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಿ, ಸಮಾಜವನ್ನು ಸನ್ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ತರುವ ಸಂಕಲ್ಪ ತೊಡುತ್ತಾರೆ. "ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ" ಎಂಬ ವಿಶ್ವಮಾನವ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ ದುಷ್ಟರನ್ನು ತಿದ್ದುವುದೇ ಭಾರತಾಂಭೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನಿಜವಾದ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಜೀವವೂ ಸತ್ಯದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದು ತನ್ನ ಗುರಿಯನ್ನು ಮುಟ್ಟಬೇಕೆಂಬುದೇ ಈ ಕವಿತೆಯ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ೨: 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ' ಎಂಬ ರೂಪಕದ ಮೂಲಕ ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಕವಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜಮುಖಿ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಚರ್ಚಿಸಿ.

ಉತ್ತರ:

ಸಾಹಿತ್ಯವು ಸಮಾಜದ ಕನ್ನಡಿಯಿದ್ದಂತೆ. ಕವಿಯಾದವನು ಕೇವಲ ಕಲ್ಪನಾ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಿಹರಿಸದೆ, ತನ್ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಅನ್ಯಾಯ, ಅಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಶೋಷಣೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕಾವ್ಯದ ಮೂಲಕ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕಾದುದು ಆತನ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಪ್ರೊ. ಕೆ. ಎಸ್. ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ' ಎಂಬ ಪ್ರಭಾವಿ ರೂಪಕದ ಮೂಲಕ ಕವಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.

೧. 'ಕವಿಭಾವವೆಂಬ ಬಡಿಗೆ' ರೂಪಕದ ಹಿನ್ನೆಲೆ:

ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ 'ಬಡಿಗೆ' ಎಂಬುದು ಶಿಕ್ಷಿಸುವ, ತಿದ್ದುವ ಮತ್ತು ಸರಿದಾರಿಗೆ ತರುವ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸತ್ಯ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಮಾನತೆಯ ನಿಯಮಗಳು ಮೀರಿ ನಡೆಯುವಾಗ, ಕವಿಯ ಕಾವ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯು 'ಬಡಿಗೆ'ಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು. ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾರ್ಥಿಗಳು, ಬಡವರನ್ನು ಗಾಳವಾಗಿ ಬಳಸಿ ಬಾಳುವವರು ಮತ್ತು 'ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ' ಎಂಬ ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಗಾಲೆಳೆಯುವ 'ನಾಡನರಿಗಳು' ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ದುಷ್ಟ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ತಿದ್ಧಿ ಎಚ್ಚರಿಸಲು ಕವಿಯ ಭಾವನೆಯು ಒಂದು ಸತ್ಯದ ಬಡಿಗೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು.

೨. ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಕವಿಯ ಪ್ರತಿಭಟನೆ:

ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬಡವನ ಕಣ್ಣೀರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತನ ಆಡಂಬರದ ನಡುವಿನ ಕಂದಕವನ್ನು ಕಂಡು ಕವಿ ಸುಮ್ಮನಿರಲಾರರು. ಶವಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೂ ಹಣವಿಲ್ಲದ ಬಡವ, ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲುವ ಮಗುವನ್ನು ಅಪ್ಪಿ ಅಳುವ ತಾಯಿ - ಈ ಎಲ್ಲ ಕರುಣಾಜನಕ ದೃಶ್ಯಗಳು ಕವಿಯ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕಲುಕುತ್ತವೆ. ಕವಿಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಎಂದರೆ ಈ ದುಃಖಿತರ ಪರವಾಗಿ ನಿಂತು, ಶೋಷಕರ ವಿರುದ್ಧ ಕಾವ್ಯದ ಶಸ್ತ್ರವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುವುದಾಗಿದೆ.

೩. ತಾಯಿ ಭಾರತಾಂಭೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪವಿತ್ರ ಕಾಣಿಕೆ:

ಕವಿ ಭಾರತ ಮಾತೆಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ನೈಜ ಕಾಣಿಕೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಹೊಗಳಿಕೆಯ ಮಾತುಗಳಲ್ಲ; ಬದಲಾಗಿ ಸಮಾಜದಲ್ಲಡಗಿರುವ ಕಸವನ್ನು ಗುಡಿಸಿ, ಭೇದಭಾವಗಳನ್ನು ಅಳಿಸಿ, ಸಮಾನತೆಯ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಕವಿಯ ಭಾವನೆಯು ಸಮಾಜದ ಅನ್ಯಾಯಗಳಿಗೆ ಸದಾ ಜಾಗೃತ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿರಬೇಕು.

ಉಪಸಂಹಾರ:

ಹೀಗೆ ನಿಸಾರ್ ಅಹಮದ್ ಅವರು ತಮ್ಮ 'ನಾಡದೇವಿಯೇ' ಕವಿತೆಯ ಮೂಲಕ ಕವಿಯಾದವನಿಗೆ ಇರಬೇಕಾದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಕಾವ್ಯವು ಸಮಾಜದ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಸಾಧನವಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದು ಈ ಕವಿತೆಯ ದೃಢ ಚಿಂತನೆಯಾಗಿದೆ.

೯. ಪದ್ಯದಿಂದ ಕಲಿಯಬಹುದಾದ ಜೀವನ ಸಂದೇಶಗಳು

📌 ಜೀವನ ಮೌಲ್ಯಗಳು (Core Life Values)

೧. ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭ್ರಾತೃತ್ವ: ಮಾನವರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದೇ ತಾಯಿಯ ಮಕ್ಕಳು; ಜಾತಿ, ವರ್ಗ ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತಿನ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಭೇದಭಾವ ಮಾಡದೆ ಭ್ರಾತೃತ್ವದಿಂದ ಬಾಳಬೇಕು.

೨. ಬಡವರ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲರ ಪರ ಕರುಣೆ: ಬಡತನದಲ್ಲಿ ನರಳುವವರ ಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಮಿಡಿದು ಅವರಿಗೆ ಸಹಾಯಸ್ತ ಚಾಚುವ ಮಾನವೀಯ ಗುಣವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

೩. ಶೋಷಣೆಯ ವಿರೋಧ: ಬಡವರ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ದುಷ್ಟ ಶಕ್ತಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತಬೇಕು.

೪. ಕಾವ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಚಾರಿಕತೆಯ ಜಾಗೃತಿ: ಕಾವ್ಯವು ಕೇವಲ ಮನರಂಜನೆಯಾಗದೆ ಸಮಾಜದ ಅನ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ತಿದ್ದುವ ಬಡಿಗೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು.

೫. ನಿಜವಾದ ಸತ್ಯದ ಹಾದಿ: ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಡೆದು ಮಾನವ ಜೀವನದ ನಿಜವಾದ ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬೇಕು.